Humerus' ashes

Nýr bloggstaður

2009-02-10T17:17:00.002Z

Nú er ég farinn að blogga á: mtk-publishing.com/jmh-blogg

Peningar á trjánum

2009-02-09T08:33:00.003Z

Eitt af því sem mér líkar illa við VG er hvað þeir eru ábyrgðarlausir í fjármálum. Það kemur vel í ljós núna við stjórnarskiptin: Það má ekki setja á skólagjöld við HÍ, og ekki taka peninga af fólki sem leggst á sjúkrahús. Ok, maður skilur það svo sum. Bæði er þetta prinsipp, að láta fólk ekki borga fyrir þessa þjónustu, og síðan er ekki um mjög mikla peninga að ræða (nokkur hundruð milljónir í hvort skiptið). En á sama tíma vilja þeir klára Tónlistarhúsið, og þar er verið að tala um rúman tug milljarða!

Sem sagt, allt á hausnum, enginn peningur til, spara alls staðar, en á sama tíma á að reisa byggingu fyrir milljarða til að fólk sem hefur gaman af sinfóníum geti hlustað í flottu húsi!

Herb Ritts, Female Torso with Veil, 1984.

Samsæriskenning

2009-02-04T20:14:00.003Z

Hér er samsæriskenning varðandi ógurleg lán Kaupþings á síðustu dögum, vikum og mánuðum sínum.

Þegar stjórnendur bankans sjá að þetta er allt að fara á hausinn og að þeir muni aldrei koma nálægt svona miklum peningum aftur fara þeir að hugsa hvernig þeir geti fengið eitthvað af öllu þessu. Málið er að reyna að ná sjálfir í eins mikið af peningun og hægt er áður en allt hrynur. Það þarf að koma peningum úr landi og láta þá hverfa þar.

Svoldið erfitt að gera það sjálfur, en með að veita erlendum vin lán sem svo tapast er þetta komið. Og sjá, "við" eigum einmitt slíkan, sem situr með okkur í stjórnum fyrirtækja og ég veit ekki hvað. Hann á meira að segja stórfyrirtæki, þannig að það gæti verið réttlætanlegt að lána honum. Huh hum, að vísu er það að fara á hausinn líka (hefur tapað 80% af verðgildi á smátíma) en skítt með það.

Gerum við hann díl: Við lánum honum milljarða. Hann lætur þá hverfa. Lánið er aldrei borgað, bankinn fer á hausinn, og eftir smástund er þetta bara afskrifað. Síðan eftir nokkur ár gerum við þetta bara upp. Vinurinn heldur eftir helmingnum og við fáum hitt. Svo er lánað og lánað, og á endanum eru það 124 milljarðar sem búið er að koma undan. Svolítið tæpt með síðustu milljarðana, en það tókst að senda þá út daginn sem bankinn fór í þrot. Síðan er bara að bíða...

Þessi einfalda kenning gengur út frá eftirfarandi:
- Þeir sem störfuðu við bankana vissu löngu á undan okkur hinum að þetta stefndi illa.
- Það ku vera auðvelt að láta peninga hverfa í útlöndum.
- Bankamenn voru ekki allir heiðarlegir.
- Það er ógurlegum peningaupphæðum lánað til manns sem situr í stjórn eins aðaleiganda bankans.
- Fyrirtæki mannsins stendur mjög illa, og tapar stanslaust.
- Það er lánað alveg fram á síðasta dag, þegar meira að segja sauðsvartur almúginn sá að þetta var búið spil.

Veiki punktur kenningarinnar virðast mér í raunar bara tveir punktar:
- Maður veit ekki alveg hversu óheiðarlegt allt þetta fólk var. Mundi það láta milljarða hverfa? "Vinurinn", mundi hann taka þátt í svona?
- Hversu auðvelt er að láta peninga hverfa í útlandinu?

Borga lán sín.... og annarra

2009-02-04T13:00:00.004Z

Það er fólk hér í blokkinni sem lifir á sósíalnum. Svona fyllibyttur en samt getur kallinn unnið eitthverja hlutavinnu. Fyrir nokkru keypti þetta góða fólk sér fokdýran bíl og tók til þess gjaldeyrislán. Þarna stendur glæsibíllinn þeirra við hliðina á skrjóðunum okkar. Við höfum alltaf reynt að standa okkur, eyða eins litlu og mögulegt er til að halda skuldum í lágmarki. Til dæmis höfum við aldrei keypt nýjan bíl, en alltaf verið þriðju eða fjórðu eigindur bílanna okkar.

Og nú ætlar ríkisstjórnin að niðurgreiða lánið hjá þessu fólki. Og á endanum erum það við sem verðum að borga það, beint eða óbeint. Er það réttlátt?

Robert Doisneau, Square du Vert-Galant, 1950

Fjölmiðlar í járn

2009-01-27T21:36:00.005Z

Eitt veldur mér áhyggjum sem hefur gerst undanfarið. Kompás býr til þátt um spillingu - eða "einkennilega viðskiptahætti" - og lánar rúma 120 milljarða skömmu fyrir fall. Peningar sem eru tapaðir. Og hvað er gert? Stöð 2 hættir með Kompásþáttinn og rekur alla blaðamennina! Sjónvarpsstöð í eigu Jóns Ásgeirs!

Fyrst er ungi blaðamaðurinn rekinn af DV þegar hann vill tala um fyrrum forstjóra Kaupþings, og nú allur Kompás! Víst er að sá blaðamaður er hugrakkur sem vinnur á fjölmiðlum Jóns Ásgeirs og ætlar að tala um þessi mál. Í sannleika sagt kemur enginn til með að segja nokkuð sem kemur sér illa fyrir eigandann. Þessir fjölmiðlar hafa glatað öllu kredibiliteti hvað varðar þjóðmálin (ég ætlaði að segja að "hvað varðar mál fjármálastofnananna", en það eru öll þjóðmálin, stjórnmál o.þ.h. í dag).

Maður spyr sig hvernig þetta gat gerst...

Og ég sem var á móti fjölmiðlafrumvarpi Davíðs Oddssonar! Í það minnsta þar virðist hann hafa haft á réttu að standa.

Tilgangur stjórnmálanna

2009-01-27T17:16:00.004Z

Í gær var ég í ræktinni og hlustaði á útvarpið. Þar voru endalausar útsendingar frá Alþingi, því stjórnin var að falla. Á einhverri rásinni heyrði ég í spekingi (man ekki hverjum; þeir voru svo margir) sem talaði vítt og breytt um þetta, og sagði m.a. að það væri eðlilegt að slíta stjórnarsamstarfi svona því stjórnmál snérust jú um að ná völdum.
Mér fannst svolítið leiðinlegt að heyra þetta. Auðvitað veit maður að þetta er raunsætt. En einhvern vegin hef ég þá sýn á stjórnmál að þau ættu frekar að snúast um almannahag; stjórna þannig að sem flestir hafi það sem best... eða minnst skítt. Og það veit sá sem allt veit að nú er verk að vinna á Íslandi. Kannski mætti færa fyrir því rök að hluti vandans sé einmitt sá að stjórnmálamenn hugsi um það fyrst og síðast að fá völd og halda þeim án þess endilega að vilja nota þau til að gera "gott".

En nei nei, þetta snýst þá einungis um völd og það er bara allt í lagi.

Alex MacLean: Road intersects with Field.

Romance

2009-01-24T22:00:00.001Z

Gamalt video og svolítið dated. En rómans er þetta...

Afskiptasemi eða umhyggja

2009-01-12T23:11:00.004Z

Það eru sex íbúðir á stigaganginum. Við hliðina býr maður (kalla hann X) sem hefur verið hér í mörg ár, um þrítugur og virðist við góða heilsu. Hann er fínn, þó hann tali ekki alltaf mikið. Svona upp og ofan, stundum heilsar hann ekki, stundum kjaftar í honum hver tuskan. Mér finnst það allt í lagi; fólk má vera eins og það vill. Ég veit ekki hvað hann gerir en held hann vinni úti á landi eða í útlöndum. Að minnsta kosti hefur þetta alltaf verið þannig að ákaflega lítið ber á honum - fínn nágranni - og maður sér að oft hefur hann ekki tæmt póstkassann sinn dögum og jafnvel vikum saman. En hann kemur alltaf aftur, og er bara "allt í lagi".

Svo flutti annar maður (kalla hann Y) hér á stigaganginn fyrir nokkrum vikum. Hann er ágætur líka, en ég þekki hann jafn lítið og hinn.

Svo fyrir nokkrum dögum mættum við Y þegar við vorum að ganga úr lyftunum niðri, en þá var hann í fylgd tveggja lögregluþjóna. Við tókum tal saman og þá hafði hann kallað á lögguna því hann hafði ekki orðið var við X í marga daga, og hafði tekið eftir því að hann tæmdi ekki póstkassann sinn. Bæði vorum við á hraðferð en einnig vildum við ekki láta hann "tapa andlitinu" frami fyrir lagana vörðum með að skýra fyrir honum að þetta væri kannski svoldið hystería því X hefði haft þennan háttinn á í mörg Herrans ár. Héldum að þeir mundu bara banka upp á hjá X og fara svo burt þegar enginn svaraði.

Svo þegar við komum heim sáum við að bréf hafði verið fest við hurðarhún X. Ég, náttúrulega alltaf forvitinn, las eitthvað svona:

"X

Lögreglan fór inn hjá þér í dag. Það varð að skipta um lás. Vinsamlega hringdu í eftirfarandi númer [svo var númer lögreglunnar á höfuðborgarsvæðinu]".

Ekki undirskrift og ekki frekari skýringar!

Þannig að þegar X kemur heim eftir nokkra daga er ekki nóg með að hann komist ekki inn til sín, heldur eru tveir lögregluþjónar og einn nágranni búnir að vera þar inn. Og hann hefur ekki hugmynd um ástæðu þess að löggan var þarna og skipti um lás hjá honum.

Þá spyr ég: Maður auðvitað velur ekki sína nágranna, og getur lent í því að þeir séu hysterískir og ég veit ekki hvað. En er eðlilegt að lögreglan fari inn til manns, ef það er ekkert sem bendir til þess að eitthvað sé að? Á maður ekki að geta gert meiri kröfur um friðhelgi einkalífsins en svo?

Jason Langer, Bow, 1999.

Svenska

2009-01-11T21:36:00.001Z

Og haldiði að ég sé ekki bara að fara að læra sænsku...

Klám X: "Helvítis hóran"

2009-01-09T23:51:00.005Z

Viðkvæmir ættu ekki að lesa þessa færslu!

Þar sem ég keyrði læknabílinn í Vestmannaeyjum yfir jólin heyrði ég í útvarpinu að Norðmenn hefðu samþykkt ný lög sem gera kaupendur vændisþjónustu (veit ekki nákvæmlega hvað felst í þeim, en held það eigi við um þá sem leigja þjónustu vændiskvenna) að glæpamönnum. Þá varð mér hugsað til þess að þegar ég var að skrifa um klám á þessa síðu sumarið 2007 hafði ég hugsað síðasta partinn en aldrei komið mér að því að skrifa hann niður. La voici:

Fyrir nokkrum árum komst það upp að sænskur þingmaður hafði verið vændiskona á námsárunum. Man að ég las um þetta í blaði og andi greinarinnar var sá að þetta væri ákaflega hneykslanlegt; eins og ef komið hefði í ljós að ein hænan í búrinu væri minnkur. Ég hafði aldrei tíma til að athuga málið, þó mér hafi þótt það áhugavert, því þá var ég byrjaður í læknisfræðinni. Nema hvað að nokkru síðar las ég að hún hefði verið rekin. Mér kom það ekki á óvart vegna þeirra fordóma sem eru ríkjandi gagnvart vændiskonum. Þykir ógeðslegt að láta ríða sér fyrir peninga.

Nú er ég svo líbó að mér finnst ekkert að vændiskonum. En til að tala um þetta starf af nokkru viti held ég að það sé gott að skipta vændiskonum í tvo hópa, þær sem vilja stunda þetta starf og svo hinar sem "neyðast" til þess.

Spuringin er sú hvort það sé hægt að vera happy hooker. Og að uppgefnum vissum skilyrðum getur maður vel skilið að svo sé. Fyrir það fyrsta er gert ráð fyrir að atvinnuumhverfið sé tiltölulega eðlilegt, en ekki ógeðlegt undergroundhýsi stjórnað af glæpamönnum. Þá eru launin víst ótrúlega góð (veit að vísu ekki sjálfur hvað skiptið kostar). Einnig er vinnutíminn sveigjanlegur. En þá er spurning um djobbið sjálft.

Ef maður hefur gaman af samförum með allskonar ókunnum köllum, þá er augljóst að þetta er draumadjobbið. Nú er til fólk sem vill hafa samfarir við ókunnuga...

En hér gef ég mér að það sé sjaldgæft að konur gerist vændiskonur vegna primaire ánægju af samförum við ókunnuga, þó ég hafi að vísu ekki hugmynd um það. En að þær séu vændiskonur þrátt fyrir að starfið feli þetta í sér. Það er, að það sé vegna launa og slíks sem þær sinna þessu starfi, en að samfarirnar séu þeim óljúfar.

Þetta er einmitt sú afstaða sem maður rekst oftast á hjá fólki: "Ég skil ekki hvernig hægt er að gera þetta...!" En ég held að það sé hægt að venja sig við ótrúlegustu hluti þannig að þeir verða "ekkert mál". Mér datt þetta einmitt í hug þegar ég vann sem hjúkka á hjúkrunarheimili og þurfti að explorera sjúklinga. Áður en ég fór að vinna þarna hafði ég ekki hugmynd um hvað það var. Á svona stofnunum eru hægðavandamál mjög algeng; gamla fólkið á erfitt með að koma stykkjunum frá sér. Það er ákaflega óþægilegt og sársaukafullt, eins og gefur að skilja, fyrir sjúklingana og maður reynir að hjálpa þeim á allan máta að losna við úrganginn. Þegar lyfin duga ekki til er aðeins eitt ráð, að explorera: Þá setur maður putta upp í endaþarm sjúklingsins og hjálpar honum með því að ná í hægðirnar. Sjálfum þótti mér tilhugsunin að gera þetta hræðileg, en svo þegar ég hafði gert það einu sinni var það lítið mál. Þetta er einfalt: Ef maður hjálpar fólki að líða betur svona þá bara gerir maður það (en samt reynir maður að nota lyf fyrst).

Það sem er mikilvægt fyrir röksemdafærsluna mína er að á Íslandi í dag eru tugir eða hundruðir hjúkrunarfræðinga og sjúkraliða sem gera þetta mjög oft... og finnst áreiðanlega "ekkert mál". Þennan hlut sem venjulegu fólki þykir sjálfsagt mjög ógeðslegt. En ef hægt er að venjast því að explorera, hví ætti ekki að vera hægt að venja sig við að hafa samfarir við ókunnuga...? Og fyrir þær sem það geta getur maður skilið að vændi sé ágæt vinna.

En slíkt á ekki við um þær sem "neyðast" til að stunda vændi. Hvað varðar þær sem neyðast til þess í alvöru er þetta hræðilegt; þær sem eru fluttar inn frá fátækum löndum og neyddar til að stunda þessa iðju en verða fyrir ofbeldi ella. Þetta eru glæpir sem ber að meðhöndla sem slíka.

Gæsalappirnar um "neyðast" eru ætlaðar þeim sem fara í vændi til að geta keypt dóp, eða vegna annars slíks. Ég er kannski svolítið harður en mér finnst alltaf ræfilslegt að segja "ég er svo mikill aumingi að vera dópisti, og neyðist til að gera þennan óljúfa hlut sem mér finnst vændi vera til að geta keypt eitrið. Þess vegna á að banna þennan óljúfa hlut"... í staðin fyrir að taka sér tak og hætta í dópinu. Og svona realisiskt: Ef þær gætu ekki selt þessa þjónustu, þá mundu þær ná sér í peningana á annan hátt. Með ránum, svikum og prettum, og færu svo í fangelsi og þannig áfram. Væri það skárra?

Þrátt fyrir þessi orð skal ég játa að ég mundi seint gerast gigalo, og vildi alls ekki að börnin mín stunduðu þessa iðju; er ég svolítill smáborgari inni við beinin? En það hafa ekki allir þann kost að mennta sig, fá námslán, og renna áreynslulaust í gegnum lífið...

PS. Ég skrifa aðeins hér um vændiskonur, og karlkyns kúnna. Þó veit ég að sjálfsögðu að veruleikinn er flóknari: Karlar eru gigaloar og kúnnar eru líka konur, og svo eru hommar og lesbíur og you name it. Það er vegna þess hve hræðilega ljótur stíllinn verður þegar maður er svona nákvæmur - að tala um þær/þá/þau - sem ég einfalda hlutina.

Kannski þetta hafi verið vændiskonur:

Cartier-Bresson á Spáni 1933

Klén ályktun

2009-01-07T15:59:00.002Z

Og nú er Læknafélag Íslands að álykta um ástandið í Palestínu. Að gæta skuli að því að Gefnarsáttmálinn sé virtur, að fólk fái lyf og bla bla. Félagið gerir þetta í samvinnu við læknafélög hinna Norðurlandanna.

Þetta er allt göfugt og gott - á maður ekki að gæta bróður síns? - en afskaplega undrar það mig að svona skuli bara gert þegar átökin í Palestínu eru í sjónvarpinu. Hvað um það þegar börnin í Gaza deyja vegna "ástandins" en það er ekki í sjónvarpinu? Hví eru þá engar ályktanir? Eða hvað um að álykta fyrir öllum þeim þúsundum sem er verið að drepa annars staðar? Líf litlu svörtu barnanna í Congo, eru þau minna virði en palestínsku barnanna?

Svo er náttla alltaf spurningin hvort LÍ eigi að vera að álykta um svona pólitísk mál yfir höfuð?

Ekkert jólakort í ár

2009-01-05T14:18:00.001Z

Gafst ekki tími til að gera það fyrir jól, og nú er maður ekki í stuði lengur...

Vertíð í Eyjum

2009-01-03T12:44:00.001Z

Þetta er búið að vera alvöru vertíð í Eyjum yfir jól og áramót: Maður vinnur nótt og dag og kemur svo heim og sefur, sefur.

Aumkunarvert

2008-12-09T20:20:00.002Z

Ansi fannst mér aumkunarvert að heyra í morgun að mótmælendur voru að væla yfir því að meðferðin sem þeir fengu hjá lögreglu hafi verið harkaleg; togað hafði verið í hár og "sparkað" í einhvern. Ef maður er að ögra á þennan hátt, og gera lífið leitt, er þá ekki hluti af leiknum að þetta verði svolítið rough? Eða eru þetta bara dekurbörn sem hlaupa með tárin í augunum til mömmu og pabba þegar það kemur smá verkur (ekki beinbrot eða nokkuð sem nálgast gæti það að vera hættulegt)?

Ekki batnaði það þegar maður sá unglingana í sjónvarpsfréttum, og að þetta var allt einn leikur. Mótmælendurnir héldu sig í hóp bak við löggurnar og voru eitthvað að ýta á þær. Öskruðu "burt með ríkisstjórnina" eða eitthvað álíka ámótlegt. Og reyndu svo ekki í alvöru að komast framhjá þegar ráðherrarnir röltu þar hjá.

Svo í næstu frétt voru alvöru ólæti í Grikklandi: Grjóti kastað og mólotovkokteilum. Ekki held ég að Grikkirnir væli yfir einum marbletti...

Tom Waits

2008-12-08T19:46:00.004Z

Fucking genius

Ómerkilegheit

2008-11-24T22:59:00.002Z

Mér finnst oft hressandi að lesa Andríki, þó að ég sé alls ekki alltaf sammála því sem þar kemur fram. En þetta er fólk sem þorir að hafa skoðanir, og er ekki þetta leiðinlega politically correct væl. Nýlega bentu þeir einmitt á það að forsetinn stingur upp á því að lækka laun æðstu embættismanna ríkisins (mjög gott), vitandi það sjálfur að það má ekki, skv. stjórnarskrá, lækka laun hans sjálfs (http://www.andriki.is/default.asp?art=24112008)!

Maður spyr sig hve langt er hægt að ganga í því að blekkja fólk. Að minnsta kosti hefði maður vart trúað því að fólkið þarna á topnum væri svona ómerkilegt.

Pakkið hugsar um sig sjálft

2008-11-24T11:37:00.002Z

Djöfull er þetta skammarlegt í sambandi við eftirlaunalögin. Hér er fólk að tapa vinnunni, húsunum, eftirlaununum (séreignasparnaði og því sem lífeyrissjóðir tapa). Á sama tíma eru ráðamenn með ótrúlega góð kjör, og sérstaklega eftirlaun. Vegna ástandsins er mikil krafa um að breyta þessu, þannig að ráðamenn hafi sömu eftirlaun og annað starfsfólk ríkisins. En hvað gerir pakkið ("lygarinn" og "leiðtoginn sem kann að tala við þjóð "sína"")? Jú, kallar saman fund vegna þess að lausn hefur fundist á málinu: Maður má ekki lengur vera á eftirlaunum á sama tíma og hann stundar aðra atvinnu!

Hvern er það að hafa að fífli?

Hugsunin er ekki sú að þessi forréttindi séu óeðlileg (enda samþykktu allir flokksforyngjar lögin á sínum tíma, þeirra á meðal Steingrímur J.) og að þeir ættu að hafa sömu kjör og aðrir í þessu landi. Heldur "hvernig getum við reynt að blekkja fólkið í landinu þannig að það hættir röflinu, og það án þess að við missum spón úr aski okkar?"

Sjálfum finnst mér að stjórnmálamenn ættu að ganga á undan með góðu fordæmi; það er greinilega ekki ríkjandi hugsun á Alþingi. Er furða að fólk beri enga virðingu fyrir pakkinu?

Að ljúga of oft

2008-11-21T20:34:00.002Z

Þegar maður sér talað við Geir Haarde núna hugsar maður ekki "hvað ætli hann segi", heldur "hverju ætlar hann að ljúga núna". Maður skilur svosum að stjórnmálamenn segi kannski ekki alltaf allan sannleikann og verði stundum að skálda svolítið. En þegar maður gerir ekkert annað en það, þá fer trúverðugleikinn í klósettið. Og hvar er stjórnmálamaður ef hann hefur glatað öllum trúverðugleika annað en trúður?

Tvö dæmi sem koma upp í hugann rétt í þessu: Allt gengur vel í ríkisstjórninni þrátt fyrir að Samfylkingin hafi beinlínis látið bóka það á ríkisstjórnarfundi að það væri ósamkomulag um seðlabankastjórn. Svo það sem er enn grófara: Hann vildi skýra það að IMF tók ekki fyrir beiðni íslenskra stjórnvalda um hjálp með að setja að beiðnin hafi ekki borist vegna þess að pósturinn virkaði illa í þeirri stóru stofnun. Í raun var augljóst að Hollendingar og Bretar, og ESB allt, vildi ekki afgreiða hana áður en búið væri að semja um Icesafe.

Það er aldrei gott að hafa fólk að fíflum. Tala nú ekki um ef maður vill vera tekinn alvarlega.

...í ingibjargararminum

2008-11-21T20:10:00.003Z

Fyrir stuttu amaðist ég við grein Hallgríms Helgasonar, sem bar þess greinileg merki að þar færi flokkshollur maður: Samfylkingin, hans flokkur, bar á engan hátt ábyrgð á kreppunni þrátt fyrir að hafa verið í ríkisstjórn undanfarið. Í nýrri grein, "Ábyrgð Samfylkingarinnar", gegnst hann að því augljósa, að Björgvin Sigurðsson hefur verið ráðherra bankamála og hefur því meiri ábyrgð á kreppunni en nokkur annar stjórnmálamaður. Góð breyting hjá honum, en hins vegar finnst manni aðdáun hans á Ingibjörgu undarleg.

Þegar hún snéri aftur úr veikindaleyfi, segir hann - en í raun hafði hún verið upptekin við það mánuðum saman og koma íslenskum "búrókrötum" í Öryggisráð SÞ., og eytt til þess hundruðum milljónum króna - komst jafnvægi á í stjórnmálum hér á landi. "Myndugleika hennar og mælsku" dáist hann að, og talar um hana sem "leiðtoga... sem kann að tala við þjóð sína".

Venjulegt fólk sér í Ingibjörgu þann stjórnmálamann sem hafði það fyrsta verk, þegar allt var að hrynja, að skipa vinkonu sína sendiherra. Svo vill hún nú spara 10% yfir öll ráðuneyti án þess að forgangsraða eftir mikilvægi hvers flokks.

Maður vonar bara að það komi sem fæstir svona "leiðtogar" fram hér á landi (en því miður er nóg af "þeim").

Erica Lennard, 1980.

Að spara jafnt

2008-11-19T21:29:00.003Z

Undarleg pólitík hjá ríkisstjórninni að vilja spara jafnt á öll ráðuneyti. Þannig virðast ráðherrar álíta jafn mikilvægt að kenna börnum að lesa og skrifa (Menntamálaráðuneytið) og að ala upp kindur og kýr (sem hægt væri, btw, að kaupa ódýrara annars staðar). Eða að halda uppi sendiráðum um víða völlu og að lækna fólk.

Eddan

2008-11-17T19:13:00.004Z

Þegar ég var í Frakklandi fannst mér Cesarinn alltaf svolítið hallærislegur. Það eru Óskarsverðlaun þeirra, og þarna var meira og minna sama fólkið ár eftir ár. Einhver hundruð manna sem voru að skipta þessum verðlaunum á milli sín - en þó komu við og við nýtt blóð og flottar myndir. En sem sagt, svoldið asnaleg eftirlíking Óskarsins.

Hvað þá um Edduna; eru þetta ekki nokkrir einstaklingar að fá þetta ár eftir ár, og ekkert nýtt? Sama fólkið að klappa hvert öðru á bakið ár eftir ár: "djöfull ertu nú góður..." Verð að viðurkenna að mér finnst þetta það vandræðalegt að maður reynir helst að taka sem minnst eftir því.

George Hurrell: Greta Garbo, 1930.

Draugar og tröll

2008-11-10T21:07:00.003Z

Fórum á frábært safn í gær: Draugasafnið á Stokkseyri. Fyrst hélt ég að þetta væri bara eitthvað túristapeningaplokk (rosadýrt inn, 1500 kall), og vildi helst ekki fara. En vegna þess að við vorum búin að keyra þetta og börnunum langaði og svona þá kýldum við á að fara. Og það var bara glæsilegt. Þeim hefur tekist að búa til stemningu um tröll og drauga (helmingur safnsins er "tröllasafn") aftan úr öldum þannig að kalt vatn rann manni milli skins og hörunds við að ganga þarna um... Ja kannski ekki alveg, en börnin titruðu af ótta. Að vísu var svoldill antiklimax í því að ég hélt á Klöru og hún fattaði ekki andrúmsloftið og hjalaði.

Síðan komumst við að því að það var listasýning þarna. Maður að nafni Elfar Guðni Þórðarson sýndi málverk eftir sig. Þau voru rosaflott lang flest, og svo fóru leikar að við keyptum eitt þetta.

Sem sagt, ef einhverjum leiðist þá er alveg hugmynd að skreppa á Stokkseyri.

Mynd eftir Elfar sem ég fann á netinu. Bestu málverkin koma illa út á ljósmyndum og því set ég þessa hérna, sem þó er ekki það dæmigerðasta miðað við það sem var hjá honum á sýningunni. Einnig held ég að litirnir komi mjög illa út hér.

"I'm not a terrorist Mr. Brown..."

2008-11-08T21:13:00.003Z

...en Mr. Brown sagði aldrei að ég væri það! Gaf það heldur ekki í skyn.

Þess í stað voru það bankarnir sem voru settir í þessa stöðu, og hver ætlar að neita því að þó þeir séu ekki í hryðjuverkum þá eru þetta algjörir glæpamenn og aumingjar og ræflar. Og í sannleika sagt mundi ég hafa gert það sama í sporum "Mr. Brown", nota þá löggjöf sem fyrir hendi er til að reyna að takmarka skaðann. Ok, ok, svoldið gróft að nota lög sem voru gerð um hryðjuverk en ég meina, skiptir það svo miklu máli hvað hlutirnir heita.

Í sama stað kemur mér ekkert á óvart að Bretar noti IMF núna til að ná þessum peningum til baka. Er ekki eðlilegt að ríkið sem hefur notið góðs af reikningunum (með sköttum) greiði þá til baka þegar allt fer á hausinn...? Jæja, sjálfur er ég ekki viss - þetta var jú einkabanki - en mér þykir mjög skiljanlegt að Bretar hugsi þannig. Og vegna þess að Bretar hafa völd og áhrif í þessum stofnunum þá þykir mér líklegast að við komum til með að neyðast til að borga þessa peninga.

Og það verður óskaplega erfitt. Að vísu er ein leið til að gera þetta þolanlegra: Að taka upp dollarinn (því að aðrir gjaldmiðlar annað hvort koma ekki til greina eða tekur allt of langan tíma að taka þá upp), og fá þannig alvöru gjaldmiðil. Því að vera bæði að greiða allan þennan pening og hafa líka krónu mundi þýða óskaplega vexti og verðbólgu og það verður bara hræðilegt...

Larry Fink, Washington, 1975.

Almost there...

2008-11-07T16:57:00.002Z

Fokk maður: Kláraði næst síðasta prófið í læknisfræðinni í dag. Svo er það bara ameríska prófið í maí. Magnað!

Útrásarvíkingarnir

2008-11-05T16:25:00.002Z

Ekki bara fífl, heldur þjófar líka...

Eða ætli þeir séu ekki bara siðlausir þjófar, en hinir fífl sem áttu að hafa eftirlit með þeim.

Og svo lágu sumir, a la Óli grís, fyrir þjófunum og lofuðu þá.

Nous

2008-11-03T19:59:00.001Z

Flokkshollusta

2008-11-02T10:39:00.004Z

Athyglisvert að sjá hvernig flokkshollustan litar allt hjá "flokksfólki". Hallgrímur Helgason skrifaði langa grein fyrir viku þar sem hann setur fram greiningu á ástandinu, hvað fór illa og hvers vegna. Svo þegar hann setur fram þá spurningu - sem er mjög mikilvæg - hver ber ábyrgðina, þá stendur ekki á honum. Jú Davíð Oddsson og Geir Haarde. Þeir tveir. Davíð náttúrulega því hann hefur hagað sér eins og fífl og ekkert um það að segja.

Hins vegar er Geir ábyrgur því hann hefur verið forsætisráðherrann í ríkisstjórninni núna síðustu ár. Ok. En nú er ríkisstjórnin ábyrg fyrir ríkisframkvæmdum skv. lögum, og hver ráðherra veit um helstu vandamál þó að aðrir ráðherrar eigi hlut að máli. Hvers vegna nefnir Hallgrímur ekki Samfylkinguna?

Nú má segja að þetta sé allt formlegt og að það beri fremur að líta til þeirra sem áttu hlut að málunum. Meina, það mætti segja að það væri ekki er hægt að ásaka Ingibjörgu Sólrúnu því hún var með hugann allan við að koma Íslandi í Öryggisráðið. Eða Björn Bjarnason sem hugsar aðeins um málefni kirkju og dómsmála (tek fram að sjálfum þætti mér þetta einkennileg sýn, en lago). En hvaða ráðherra hefði þá mest með mál fjármálastofnana að gera? Jú, viðskiptaráðherran sjálfur; ráðherra bankamála. Og, hummmm, er það ekki Samfylkingarmaðurinn Björgvin Sigurðsson...

Michael Kenna

Where did all the money go?

2008-10-30T22:00:00.003Z

600 milljarðar króna er það sem talað er um að lendi á Íslendingum vegna þess fés sem "hvarf" af Icesafe reikningunum. Það eru circa tvær milljónir á hvern Íslending. Manni þykir það svolítið hart að þurfa að punga út öllu þessu fé vegna þess að einhver fífl voru að leika stóra kalla í útlöndum.

En eitt hefði ég gaman af að hafa tíma til að skilja: Hvert fór allur peningurinn? Bankar virka yfirleitt þannig að þeir fá peninga frá fólki, í innlánsreikninga einhverskonar, og lána þá svo aftur til annars fólks á hærri vöxtum. Þess vegna hefði maður haldið að peningarnir sem fólk lagði inn á reikningana væru einhvers staðar, í útláni hjá einhverjum - eins og manns eigin skuldir sem hverfa ekki þó bankinn fari á hausinn. En þarna virðast sem sé vera amk. 600 milljarðar sem hafa bara horfið (í raun meira, því þessir peningar eru bara til að dekka lágmarkstrygginguna).

Vona amk. að fíflin hafi getað skemmt sér eitthvað ef þetta var svona dýrt; flottar snekkjur og hraðskreiðar þotur. En ansi er ég hræddur um að þeir sem missa allt sitt vegna fíflanna óski þeim þess að brenna í helvíti... og ekki lái ég þeim það.

"Nýja Ísland"

2008-10-28T11:16:00.003Z

Ósköp leiðist mér þetta tal um "Nýja Ísland"; svona slagorðapólitík a la Samfylkingin. Hver man ekki eftir "Fagra Íslandi" - slagorð sem átti að lýsa ást á landinu og umhverfinu og að ekki skyldu byggð álver og svona. Svo reynist þetta bara innantómt slogan. Sama með "Nýja Ísland": Innantóm orð því að ekkert er nýtt við það sem tekur við á næstunni (hvað þá þar á eftir), utan að fólk verður almennt fátækara.

Minnir á það þegar sagt er að kapítalisminn sé að falli kominn, eða sé þegar fyrir bí. Ekki dettur neinum í hug að ríkið fari að þjóðnýta fleiri fyrirtæki en þá banka sem ekki standa undir sér í dag. Þar að auki er líklegt að ríkið selji bankana strax og hægt verður. Og ekki fer ríkið að stokka upp regluveldinu utan um efnahaginn. Eða þá að hlutast til um eigendur framleiðslufyrirtækja. Þannig að í raun verður eina breytingin sú að það verður betra eftirlit með bönkum hér eftir; betra regluverk og stofnanir sem geta og þora. Þannig að til langs tíma kemur eiginlega ekkert til með að breytast... hvað sem líður öllu tali um "Nýtt hitt og þetta".

Jacques-Henri Lartigue, Renée a Paris, 1931.

How not to do it

2008-10-11T21:49:00.003Z

Ótrúlega vitlaust bregðast við í útlöndum eins og gert var. Hefði ríkið tekir yfir bankana og ábyrgst svo innistæður þar, þá er mjög ólíklegt að Bretar (og aðrir útlendingar) hefðu farið að taka alla sína peninga út - og þá hefði kerfið vel getað hangið þarna úti. Það vita allir að peningarnir eru afskaplega öruggir ef ríki eins og Ísland ábyrgist þá. Að vísu hefðu kannski verið svolitlir erfiðleikar fyrst, en það hefði reddast fljótlega. Þá hefði credibilitetið ekki bara hrunið, eins og er raunin í dag, heldur jafnvel aukist til muna.

Mér finnst líka undarlegt að ákveða að ábyrgjast innistæður banka meira á Íslandi en í útlöndum. Meina, þar sem við erum í EES, er þetta ekki sambærilegt við að segjast ábyrgjast sérstaklega innistæður á Blöndósi en ekki Sauðárkróki?

Finnst þetta allt afskaplega ómóralskt og óklókt.

Mikið verður annars gaman að komast að því eftir nokkur ár hvort það sé rétt sem manni sýnist, að þessi kreppa sé svona alvarleg hérna á Íslandi vegna þess að stjórnsýslan - ríkisvaldið og seðlabankinn - hafi brugðist í eftirlits og aðhaldshlutverki. Illt er ef satt reynist. En hvernig sem það fer, þá verður hvort eð er enginn látinn bera ábyrgð, þetta er jú Ísland.

Math

2008-10-11T16:12:00.004Z

Varúð, hér á eftir er væmin frægðarsaga af börnunum.

Ég var að borða með börnunum mínum í hádeginu og þá segir Maia frá því að í leikfimi hafi þau verið að hlaupa hringi í kringum leikvöllinn í skólanum. Þau hafi farið fjórar ferðir. Síðan spegúlerar hún í því hve langur hringurinn sé, hvort verið geti að hann sé 420 metrar. Já, mér þótti það líklegt.

Mér finnst gaman að kenna börnunum mínum og nota oft atvik daglegs lífs til þess arna. Nú datt mér í hug að spyrja hana hversu langt hún heldur að þau hafi þá hlaupið í allt. Hún fer að telja á fingrum sér og við Teo förum að tala um eitthvað - allir sítalandi hér á heimilinu skal ég segja ykkur. Eftir svolitla stund spyr Maia hvort hún megi ekki skrifa á blað. Jú, auðvitað.

Við feðgarnir höldum áfram að tala en á sama tíma er ég að spegúlera í því hvernig ég get kennt henni að reikna svona. Best að hafa þetta einfalt; skýra að það að margfalda með fjórum sé það sama og að leggja fjórum sinnum saman, og setja upp svona:

420
420
420
420

og leggja svo saman niður dálkana.

En ég er ekkert að skoða það sem hún skrifar en tek eftir að hún párar eitthvað og telur á fingrunum. Þangað til hún bendir mér á tölu sem stóð þarna ein á blaðinu: 1680.

Ég trúði ekki eigin augum en hló afskaplega stolltur og ánægður. Þegar ég spurði hana hvernig hún hafði gert þetta kom í ljós að hún notaði einmitt sömu aðferð og ég sjálfur: Reiknaði fyrst 4 x 4 (held hún hafi talið það á fingrunum) og setti 16 fremst, síðan 4 x 20 og setti þar fyrir aftan (held að Maia hafi fyrst talið fjórum sinnum 2 og bætt síðast núllinu aftast). Mér fannst þetta briljant hjá henni.

Cartier-Bresson, Vente d'or, les dernieres jours du Koumintang, Shanghai, 1949.

Can't

2008-10-02T20:03:00.004Z

Það verður strákakvöld í bekknum okkar á morgun. Ég skrifaði þetta á þráð okkar læknanema í gær (fyrir utan að ég tók hér burt eina setningu sem skiptir í sjálfu sér ekki máli):

Sorry strákar en ég bara get þetta ekki.

Ég veit að þessar skoðanir mínar um að ekki skuli mismuna fólki eftir kynferði eru gamaldags og afkáranlegar. Ég veit líka að allir eru löngu orðnir leiðir á að heyra mig tala um þetta; ekki síst ég sjálfur, sem hef æluna í hálsinum nú er ég skrifa um þetta. Ég veit líka að ég ætti að hætta þessu. Enda skrifaði ég fyrir nokkrum mánuðum um þá ósk mína að það yrði strákakvöld í bekknum, til að ég gæti tekið þátt og orðið nýmóðins. Líka til að fá útrás fyrir frústrasjón yfir að hafa verið útundan í öll þessi skipti vegna kynferðisins.

En ég hef verið að hugsa um þetta undanfarna daga, eða réttara sagt hef verið að telja mig á að fara...

Ég bara get ekki breyst; gamall hundur og það. Mér finndist það eins og ef ég færi að hrækja á negra ef það kæmist í tísku eftir nokkur ár. Mundi aldrei gera það. Veit þetta er bjánalegt - og nú fer ég að gubba vegna sjálfs míns - og biðst bara innilega afsökunar. Eins og mig langaði að fá mér í glas með ykkur...

Djöfull að vera með þessi helvítis prinsipp - en ég er bara svona. Sorry!

265/130

2008-09-26T08:37:00.001Z

Believe it or not.

Ljósmæður, "hattur"

2008-09-21T18:52:00.004Z

Djöfull er ég ánægður með ljósmæðurnar. Ekki vegna þess að þær sem ég hef kynnst eru frábærar og sinna starfi sínu af miklum prófessjónalisma (fyrir utan þá sem við "lentum í" með hana Klöru okkar). Heldur vegna þeirrar kennslustundar sem þær hafa tekið heilbrigðisstarfsfólk í kjarabaráttu. Samheldni og harka, kröfur sem eru ákveðnar fyrirfram og staðið er við, málflutningur einfaldur og skýr. Allt til fyrirmyndar. Gaman (eða leiðinlegt öllu heldur) að bera saman við kjarabaráttu lækna hingað til, sem hefur einkennst af öllu öðru. Enda árangurinn að koma betur og betur í ljós: Læknir sem útskrifast er með lægri laun er ljósmóðir. Og þeir hafa hrunið niður úr að vera í efri millistétt samfélagsins, þar sem þeir hafa allaf verið, í að fá laun sem jafnast rétt á við neðri millistétt.
Nei, ljósmæður, ég tek hattinn ofan fyrir ykkur!

PS. Frakkar segja eins og ég í titlinum, "X, chapeau" (sem þýðir "X, hattur"), og þá skilst að maður vottar X virðingu. Mér finnst þetta svoldið flott á frönsku, veit ekki alveg með íslensku útgáfuna.

Doisneau, La musique des Puces, 1944

Lag

2008-09-15T21:12:00.003Z

Þegar ég var í Sciences Po Paris, sem er einn af megin embættismannaskólum Frakklands, tók ég kúrs í ræðumennsku. Hann var á ensku. Í honum átti að halda ræður, auðvitað, en líka að læra texta úr leikverkum utan að og fara með. Ég lærði þar All the world's a stage eftir Shakespeare og er búinn að gleyma því. En líka To be or not to be hvar af ég man enn nokkrar línur. En síðan átti að syngja eitt lag. Fyrst langaði mig að syngja The River eftir Springsteen en fattaði að ég hef ekki rödd í svoleiðis. Þá var það Cohen, sem syngur á takmörkuðu tónsviði. Ég valdi lagið I'm your man sem mér finnst mjög gott, þó ég mundi alls ekki skrifa upp á textann.

Launabarátta

2008-09-14T16:33:00.005Z

Því miður missti ég af fundi unglækna um kjarabaráttu vegna þess að nú ligg ég veikur. Spurningin var hvað eigi að gera. Þó ég viti ekki hvað kom út úr honum er ekki spurning hvort læknar, og þá unglæknar, verði að fara í kjarabaráttu á næstu misserum. Það sem er sorglegt er að við erum í félagi, Læknafélag Íslands, með sérfræðingum og þeir virðast hafa allt aðra hugmynd um það sem er réttlátt en við. Tvö dæmi.

Launin eru hlægileg, 274 þús. á mánuði eftir eitt stykki 6 ára læknanám. En samt skrifa þeir undir samninga, ár eftir ár, sem hefur orðið þess valdandi að ástandið er svona. Og lítill vilji er nú til að leiðrétta stöðuna.

Í annan stað hegðar Landspítalinn sér á þann hátt sem hann gæti aldrei ef ekki með vilja sérfræðinga. Til dæmis er ekki borgað fyrir yfirvinnu ef maður er læknir! Já, þetta er ótrúlegt en satt: Ef maður er læknir geturðu unnið yfirvinnu eins og þú vilt en færð ekki borgað fyrir það (ath. hér er ég ekki að tala um aukavaktir)! Til að hafa hlutina alveg rétta er hægt að fá borgað fyrir yfirvinnu ef maður sýnir fram á það að sérstaklega hafi verið óskað eftir að maður ynni hana...

Loks má minnast á það að læknar eiga rétt á 11 klst. hvíldartíma eins og aðrir. Þannig eiga þeir að fá frí síðar, "frítökurétt", ef þeir vinna t.d. til miðnættis og svo aftur kl. 8 morguninn eftir. Þessu er haldið til haga í tölvunni... en læknar fá yfirleitt aldrei að taka út þennan frítökurétt. Og það er bara látið viðgangast að Landspítalinn hagi sér svona.

Ef Læknafélagið tæki þetta ekki í mál væri ástandið ekki svona.

Þannig að víst er að við verðum að fara í baráttu, en ég er bara ekki viss um að rétti tíminn sé núna. Vegna ástandsins á efnahag landsins, svona mál þarf að skipulegga vel og hugsa fram í tímann, etc etc.

Andre de Dienes

"Enfoutisme"

2008-09-13T18:01:00.002Z

Je ne crois pas que je me sois jamais foutu autant d'un examen que de celui que j'ai fait aujourd'hui. C'était la médicine légale, qui est intéressante. Mais m'en ai tellement marre de ces examens éternels...

Patreksfjörður, le bilan

2008-09-07T19:35:00.005Z

Áður en ég fór hefði ég, in my wildest dreams, ekki ímyndað mér að það yrði eins gott á Patreksfirði og raun bar vitni. Aðstaðan mjög góð - meira að segja slit lampi - og starfsfólk yfirleitt alveg frábært. Þetta var tiltölulega rólegt þannig að ég gat lært fullt. Og miklu skipti að það var ekkert sem ég réð ekki við. Auðvitað er áreiðanlega ýmislegt sem ég hefði átt að gera betur, og margt gerði ég þarna í fyrsta sinn. En þetta fór allt vel. Sem betur fer vorum við saman við Jóel þegar alvarlegasti hluturinn kom fyrir; traustur maður er gulls ígildi.

Það sem mér fannst best er gleðin sem maður finnur fyrir þegar maður hefur hjálpað einhverjum. Það var raunar mikilvæg ástæða þess að ég fór í læknisfræði að mig langaði til að geta læknað fólk og hjálpað því. Þarna gat ég það og fannst frábært.

Svo er þarna glæsileg líkamsræktunaraðstaða (þó ég hafi því miður ekki náð markmiðinu sem ég setti mér í byrjun) og magnað að ferðast þarna í kring. Sem sagt, þetta var bara alveg frábært.

Frá Arnarfirði

274 þús.

2008-09-07T19:32:00.002Z

Eftir sex ára læknanám, sem er eitt erfiðasta nám sem þekkist, hefur maður 274 þúsund krónur í mánaðarlaun. Brúttó og fyrir skatt und alles!

Rugl

2008-09-02T18:30:00.004Z

Djöfull var ég í lélegum fyrirlestri áðan. Það var kona að tala um mismunandi heilbrigði ólíkra hópa samfélagsins. Hún greinilega hefur aldrei lesið félagsfræðibók, og talaði þó um þessa félagsfræði. Nema helst að það hafi verið einhver póstmódernisk "fræðimennska". Allavega, þetta var samsafn frasa og fullyrðinga og ekkert fjallað um neitt á alvöru hátt.

Sem dæmi má nefna að ein fullyrðingin var sú að til væri íslenskur paradox: "Kynjabundna þversögnin" (svoldið flott að segja þetta á þingum erlendis). Hún væri í því fólgin að
- konur lifa lengur en karlar.
- konur sækja meira til heilbrigðisþjónustunnar.

Maður skildi ekki alveg í hverju þversögnin væri fólgin. Ein stúlkan í hópnum spurði einmitt fyrirlesarann hvort það gæti ekki verið akkúrat að konur lifðu lengur VEGNA ÞESS að þær leiti meira til heilbrigðisþjónustunnar. En nei nei. Fyrirlesarinn er greinilegaeinn af þessum atvinnufemínistum og hafði ákveðið að karlar væru vondir og konur fórnarlömb og allt það. Þess vegna komu ógurlegar vangaveltur um að konur færu oftar til læknis vegna þess að þær fengju verri þjónustu; "sumir segja að konur fái bara róandi lyf þegar þær hafa kviðverki..." En hvers vegna, hefði verið hægt að spyrja sig ef þetta hefði ekki verið svona rugl, lifa þær lengur ef þær fá verri þjónustu.

Ég verð að viðurkenna að það fer í taugarnar á mér að vera að mæta til þess að hlusta á svona rusl. En maður veit ekki fyrirfram hvort fyrirlestrarnir séu góðir eða á þessu plani.

Úrslitaleikurinn!

2008-08-22T19:17:00.001Z

Það er eitt próblem með leikinn á sunnudaginn: Ég veit ekki alveg með hvorum ég á að halda...

Tekjur lækna

2008-08-20T19:01:00.004Z

Meðaltekjur heimilislækna í Bretlandi eru 100 þús. pund á ári (tölur frá 2005), sem gerir rúmar 15 milljóninir króna á ári. Hæst launuðu heimilislæknar þar í landi hafa 250 þús. pund - tæpar 40 milljónir á ári. Sá sem hafði hæstar tekjur þénaði um 50 milljónir króna, en hann starfar á eyjum sem eru langt frá "backupi"; þ.e. við aðstæður sem eru ekki ósvipaðar því sem gerist á, huh hum, Patreksfirði.
Af þessum tekjum borga þeir svipaða skatta og hér á landi, um 40%. Þar við bætist að allt er ódýrara í Bretlandi en hér.

Á þessari töflu (sem er úr BBC frétt, Are GPs worth £100,000?, Tuesday, 29 March 2005) sést samanburður mismunandi stétta í Bretlandi (heimilislæknar eru GP).

THE PAY STAKES
£175,000 - The prime minister
£100,000 - GPs
£75,000 - Hospital consultant
£60,000 - University professor
£57,000 - Backbench MP
£35,000 - Plumber
£32,000 - Train driver
£28,500 - Journalist
£26,000 - Nurse
£12,000 - Hospital porter

Af þessu sér maður hvað venjulegir læknar hafa það skítt hér á landi; grunnkaup íslensks læknis sem er nýútskrifaður er rúmar 300 þúsund krónur. Voru ekki þeir sem semja fyrir hönd íslenskra lækna að stinga upp á 4% launahækkun núna fyrir nokkrum vikum? Maður spyr sig bara hvað sé að gerast; samningamenn eru greinilega að hugsa um eitthvað annað en hag umbjóðenda sinna.

Olíuhreinsunarstöð

2008-08-19T18:57:00.003Z

Ég þreytist seint á að tala um fegurð Arnarfjarðar, sem mér finnst fallegasti fjörður landsins. Síðast talaði ég um norðurhlið hans, en þó að suðurhlið hans sé ekki eins stórfengleg er hún samt mikilfengleg. Þar heitir Ketildalir.

Þegar maður keyrir í gegnum Bíldudal, frá Patreks og Tálknafirði kemur maður út á veg sem heitir Ketildalsvegur. Þar skríður maður utan í fjallshlíð og ekur í nokkrar mínútur, og sér ekkert annað en fjallið á vinstri hönd og svo hafið hægra megin. Síðan fer maður fram hjá litlum dal, og þegar lengra er farið kemur í ljós gul strönd, og fuglar í fjörunni, og grasi vaxinn dalur opnast til vinstri og maður er kominn í Hvestudal. Þar á olíuhreinsunarstöð að rísa.

Ef maður hugsar um fegurð hreins umhverfis, og ef maður vill öllu til kosta að viðhalda því, þá er auðvitað fáránlegt að vilja reisa verksmiðju þarna. Ólíkt Kárahnjúkum til dæmis, þar sem þetta skipti litlu máli. Hins vegar er ég frekar fylgjandi því að láta verða að þessu. Ástæðan er þríþætt.

Í fyrsta lagi er kvótinn að fara hér og lítið að gera. Mér skilst að á eitthvað um 30 árum hafi Patreksfjörður tapað um helmingi íbúanna, og svipaða sögu má segja um Tálknafjörð og Bíldudal. Bíldudalur ku vera orðinn að miklu leyti sumarbústaðabær þar sem eitthvað um 200 hræður búa á veturna. Þannig að spurningin er eiginlega einföld: Annað hvort er eitthvað gert hér í atvinnumálum en þetta fer allt. Og ég skil ósköp vel þá íbúa sem vilja verksmiðju hér, því það verður þó eitthvað við að vera.

Í öðru lagi kæmu skattpeningar í ríkissjóð og til sveitarfélagsins.

Í þriðja lagi finnst mér umræðan um mengun svolítið undarleg. Það er eins og það megi engu breyta, og ennfremur að ef einhverju sé breytt þá verða það svo að eilífu. Þannig var til dæmis oft talað um Kárahnjúka að þetta svæði yrði svona með lóni eins og það er nú um ókomna tíð. Hins vegar kemur "náttúran" að sjálfsögðu til með að "ná yfirhöndinni" (gæsalappir því mér þykir einkennilegt að persónugera náttúruna svona). Ég meina, þegar stíflan verður ónýt - göngin stífluð eða eitthvað - eftir hundruðir ára, þá kemur vatnið að sjálfsögðu til með að renna á ný í gamla farveginum. Og svo verður þetta mjög svipað því sem áður var.

Sama kemur til með að vera hér í Arnarfirðinum: Eldspúandi verksmiðja í einhverja áratugi og svo bara ryðgar draslið og fjörðurinn verður eins og áður utan ryðhrúgunnar í Hvestudal. En á þessum áratugum hefði versmiðjan búið til gull. Ok, þetta verður ljótt mína lífstíð, og sjálfsagt á meðan börnin mín lifa, en náttúran er ekkert að bíða skaða af þessu til langs tíma.

Before and after

2008-08-10T21:05:00.002Z

Ég hef ferðast talsvert um landið, en í gær fórum við í ferð sem tekur öllum öðrum fram. Margt hefur hrifið mig hingað til, en er hræddur um að hér eftir verði allt hjóm. Ég er búinn að sjá þetta; I've done it. Á sama hátt eru hér eftir tvær tegundir af fólki, þeir sem hafa farið ferðina og svo hinir.

Þessi ferð er þegar maður keyrir út norðurhliðina á Arnarfirði. Þarna er óendanleg fegurð, hornbrattir klettarnir hundruðir metra upp og gnæfa yfir veginn. Maður keyrir ýmist í fjöruborðinu eða yfir þverhnípi; ef eitthvað bjátar á er maður dauður. Selir í sjónum, toppskarfar á grjótinu. Greindustu mávar í heimi: Ég skaut á nokkra í hóp - en hitti ekki því kíkirinn er illa stilltur - og svo síðar þegar við fórum þar á flaug hópurinn yfir bílinn og skeit á hann.

Before: Daginn áður fórum við á Rauðasand og syntum og óðum í sjónum innan um seli. Frábært.
After: Fórum í dag í Keflavík (sem er á milli Látrabjargs og Rauðasands) og fyrir utan að það var gaman að keyra niður í víkina og aftur upp var það var ómerkilegt.

Hræddastur er ég um að það verði ekkert gaman að ferðast aftur...

Ekki grínast

2008-08-08T13:58:00.002Z

Ég hef lært það hér á Patreksfirði að maður þarf að fara varlega í að grínast þegar maður er í læknishlutverkinu. Þegar ég var nýlega byrjaður kom til mín kona og sagði, með kumpánlegum tóni og glettni í augunum, "ég er svo ógurlega slæm af þvagsýrugigt, á ég ekki bara að drekka vatn?". Ég hélt þetta væri svona fáránleikagrín, eins og ef maður segði "ég er ógurlega svangur, á ég ekki bara að éta tunglið?" Og í asnaskap tók ég undir með henni, í gríni, og sagði henni endilega bara að drekka vatn... og svo fórum við að tala um annað.

Nú heyri ég útundan mér að fólk haldi að mér þyki besta ráðið við þvagsýrugigt að drekka vatn.

Svo fór ég að spegúlera í þessu. Þó að mér finnist það fáránlegt eru til fullt af fólki, og jafnvel einstaka læknir, sem er á því að svona læknisaðferðir blívi. Þannig að það var kannski ekki alveg absúrd af konunni að túlka svar mitt eins og hún gerði en ekki sem gríni. Ergo, maður skyldi passa sig.

Betl

2008-07-05T19:24:00.007Z

Þegar ég fór til Frakklands hafði ég aldrei séð betlara. Gaf þeim fyrst, en svo fór maður að hætta því. Bæði var svo mikið af þeim, og svo virtist manni þeir oft vera byttur og dópistar og vildi ekki hjálpa svoleiðis (þó að nú sé ég farinn að líta frekar á þetta fólk sem sjúklinga en aumingja). Samt hélt ég áfram að gefa stundum ef mér virtust betlararnir vera bara venjulegt fólk sem ætti bágt - og í Frakklandi er sú sorglega staða möguleg að duglegt, venjulegt fólk getur ekki fengið vinnu og fer smátt og smátt í ræsið.

Einni tegund betlara gaf ég eiginlega aldrei - kannski fyrst en aldrei eftir að ég varð sjóaðri - og það eru aggressífir betlarar, sem neyða sig upp á mann; ætlast til að þeim sé gefið. Einnig fóru sígaunarnir í taugarnar á mér, en þeir bera eymd sína á borð, með litlu börnin í fanginu og allt skítugt og rifið (og svo koma foringjarnir og sækja alla í Bensunum á kvöldin). Man eftir einum strák, svona 8 ára en hann hélt til með fjölskyldu sinni í XVII hvefi, nálægt Pigalle, og sérstaklega þar sem Tati er. Það hafði flagnað af húðin af stóru svæði yfir hauskúpunni, svona 5-10 cm í þvermál. Maður sá hann nokkrum sinnum og með löngu millibili þannig að húðin gréri ekkert yfir. Svo var hann að ota kúpunni framan í fólk, fékk fullt af samúð og peningum. Sjálfum datt mér í hug að þetta væri með ráðum gert, komið í veg fyrir að húð væri sett á þetta aftur því þetta var góður bisness. Þetta fannst mér leiðinlegt að sjá, því fólk setur sig svo lágt með svona framkomu; ekkert stolt.

Að vísu geri ég mér grein fyrir því að þegar ég segi "ekkert stolt" þá er það út frá mínu siðferði séð, sem einkennist af vinnusiðferði mótmælenda sem hér hefur ríkt öldum saman. Betlararnir hugsa áreiðanlega með sér eitthvað svona: "Sjáiði hvað draslið (eða "túrustarnir" eða eitthvað) gaf mér í dag, þetta veiklynda pakk sem má ekkert aumt sjá án þess að reita af sér peningana". Amk. er ég viss um að þeir réttlæta fyrir sér þessa hegðun; fólk gerir það alltaf.

Annað finnst mér ótrúlega leiðinlegt. Það er þegar fólk betlar þó það eigi viðkomandi hluti eða peninga fyrir þeim. Þegar það ætlar að nota sér góðmennsku manns til að sleppa við að borga sjálft. Allir kannast við skrípósögurnar af nágrannanum sem fær alltaf slátturvélina lánaða þó hann eigi sína eigin, eða gæti amk. keypt sér. Well, svona fólk er til í alvörunni.

Þá er hugsunin einhvern vegin svona "æji, ég sleppi því bara að nota slátturvélina mín (eða kaupa nýja), nágranninn fer aldrei að neita mér um sína". Og svo er alltaf réttlæting: "hann munar ekkert um þetta", "mín er orðin svo gömul og lúin að hún gæti skemmst við notkun, en hans gengur fínt", eða bara einfaldlega "ekki er hann að nota sína núna, þá get ég alveg eins notað hana eins og að láta hana hanga inni í bílskúr".

Gallinn er bara sá að þetta getur ekki annað en valdið slæmum samskiptum. Annað tveggja lánar maður nágrannanum slátturvélina, og er svo pissed yfir því að láta nota sig svona. Eða þá að maður lánar ekki og þá er nágranninn pissed yfir því að gera ekki slegið grasið; og finnst manni nískur og leiðinlegur; "það er honum að kenna að grasið er svona hátt".

Það er til franskur málsháttur, "les bons comptes font les bons amis", einmitt um þetta. Asnaleg, og orðrétt, þýðing er "góðir reikningar valda því að vinátta myndast". Og "góðir reikningar" merkir að hvorugur aðilanna skuldi hinum fé. Ég held að þetta sé rétt að vissu marki, en alltaf þótt betra að hugsa merkingu málsháttarins á hinn veginn: Ef það eru ekki bons comptes, þá myndast vinátta ekki.

Vegna þessa ætti maður alls ekki, hafi maður geð í sér til að fá alltaf hluti lánaða, að leggjast upp á fólk sem maður þarf að hafa önnur samskipti við. Betra að hafa þetta eins og sígaunarnir, lifa í eigin litlu samfélögum og betla hjá "hinum".

PS. Ég veit að allir sígaunar eru ekki svona, og allt það.

Une fourmille

2008-07-02T22:13:00.003Z

Gísli í Uppsölum

2008-06-29T21:31:00.004Z

Þar sem ég lá í gær í grasinu fyrir framan Uppsali í Selárdal fór ég að velta fyrir mér hvort Gísli hefði verið hamingjusamari þar eða á geðsjúkrahúsi í Reykjavík. Uppsalir eru ótrúlegt greni, mold á gólfi, útveggir steyptir og hlaðnir en aðrir úr lélegum fjölum, stærsti hluti hússins fjárhús en Gísli hefur haft nokkura fermetra pláss þar fyrir utan. Amboð voru öll eins og fyrr á öldum og ekkert frá nútímanum (eins og sjá má á safninu að Hnjótum nálægt Látrabjargi). Sem sagt, hræðilegt.

Hins vegar er þetta kannski abstrakt - ætli fólk hafi verið síður hamingjusamt í eymdinni áður fyrr, bæði hér á landi og annars staðar (þ.e. allir nema þeir fáu sem voru ekki fátækir)? Ég efa það. Kannski Gísli hafi bara verið ánægður með sitt dót, og ekki þekkt annað.

Þó þótti mér ekkert ósennilegt að Gísli hefði þjáðst af einhverjum geðsjúkdómi, og kannski liðið hræðilega. Máski af kvíða sem hefði verið hægt að hjálpa honum með á stofnun. Eða eitthvað annað og honum hefði getað liðið betur með aðstoð. En hvað veit maður...

Þarna bjó hann, og myndn er tekin með gleiðhornalinsu þannig að hér virðist þetta stærra en það í raun er.

Feminísk verðlaun

2008-06-28T18:53:00.003Z

Það var athyglisverð umræða á samtalsþræði okkar 5. árs læknanema um daginn vegna femíninskrar verðlaunaafhendingar í Læknafélagi Íslands (13. júní). Hafa ber í huga að einkunnir eru læknum mikilvægar (jafnvel hef ég heyrt prófessor monnta sig yfir því að hafa verið hæstur eða næsthæstur í sínum bekk - maðurinn er fifty-something og hefur því nærst á þessu í þrjátíu ár, ótrúlegt!), þó að það sé sem betur fer minna áberandi í okkar bekk.

Þegar fundur Læknafélagsins átti sér stað voru nýkomnar lokaeinkunnir hjá 6. árinu, sem sé lokaárgangnum, og verðlaunin veitt í tilefni þess. En þá var það svo undarlegt að þeir sem höfðu fengið hæstu einkunnirnar fengu þau ekki - hvorki þeir sem höfðu hæstu einkunnina í medicine (sem er eiginlega aðal fag læknisfræðinnar),né USMLE (sem er amerískt próf sem við tökum í lokin og súmerar upp allt námið), né sá sem hafði hæstu meðaleinkunnuna yfir allt námið (og sá einstaklingur, Tryggvi, mun hafa haft eina bestu meðaleinkunn sem gefin hefur verið í læknisfræði)).

Þess í stað fékk sú stúlka sem hafði hæstu einkunnina verðlaun fyrir árangurinn (ég veit ekki við hvaða einkunn var miðað, medicine, USMLE eða meðaleinkunn).

Það væri raunar áhugavert að vita hvernig henni var innanbrjósts er hún tók við verðlaununum - "við óskum þér til hamingju með stórkostlegan árangur..." - horfandi á þá karlkyns félaga sem stóðu sig betur. Stollt eða svoldið skömmustuleg?

Mér fannst gaman að sjá á þræðinum að flestir þeir félagar minna sem tjáðu sig voru hneykslaðir á þessari verðlaunaafhendingu, og fannst hún gera bæði lítið úr stelpum og strákum.

Ég sagði þetta (vil ekki setja ummæli annarra fram því ég veit ekki hvort allir kæra sig um það):
"Skammarlegt fyrir "konur í læknastétt" að það séu svona sér verðlaun fyrir þær. Eins og ef konur hafi ekki eins mikla hæfileika í læknisfræði og strákar.
Meina, til dæmis í fótbolta er fínt að hafa sér mót fyrir konur því að þær eru ekki eins sterkar og karlar og gætu því ekkert ef þær væru í beinni samkeppni - svona yfirleitt náttúrulega, þvi sumar konur eru betri en sumir karlar. Og svona verðlaunaafhending gefur til kynna að svipað eigi við um í læknisfræði... sem er alls ekki raunin.
Afskaplega langar mig lítið til að gerast meðlimur að þessu LÍ..."

Að sönnu held ég að þessi leiðindarfemínismi, sem gengst upp í því að glápa á kynferði fólks síknt og heilagt, sé að fara úr tísku. Mér finnst yfirleitt unga fólkið miklu skynsamara í þessum málum heldur en gömlu kerlingarnar á mínum aldri sem finnst þetta flott. Samt á það alls ekki við um alla, eins og stelpukvöldin og strákapartíin og slíkt, ber vott um.

Homminn

2008-06-24T20:07:00.003Z

Það er hommi sem vinnur hérna. Það sést á honum, vaggar sér í lendarnar, talar "hommalega", you name it. Allt í lagi með það; raunar finnst mér gott að fólk komi út úr skápnum, sættist við sjálft sig og annað og lifi sínu lífi. Held að öllum líði betur fyrir vikið. Utan að þessi heiðursmaður er ansi ágjarn, horfir á mig eins og ég sé lítið lamb og hann hungraður úlfur, snertir mig (sem betur fer ekki á viðkvæmum stöðum) og þess háttar. Sem sagt, hann viðurkennir ekki nei sem fullgilt svar. Að vísu hefur þetta ekki farið svo langt að við tölum um málið, sem betur fer, en ég held ég hafi gefið fullskýrt til kynna að ég hef engan áhuga á þessu. Nú er svo komið að ég er hættur að tala við hann og ef hann fer ekki að skilja bráðum hætti ég bara að heilsa honum. En mér þætti það slæmt því ég vil ekki vera ókurteis... nema ef það er nauðsynlegt.

Það skal viðurkennt að ástandið er ekki eins slæmt og ég gef í skyn því við vinnum í sitthvorum enda byggingarinnar og sjáumst sjaldan.

En ég skil ekki þessa áráttu í honum; heldur hann virkilega að ef hann reyni nógu mikið við mig, að þá allt í einu fari ég að girnast karlmenn? Ótrúlega vitlaust. Ég meina, allt í lagi hjá honum að senda skilaboð með látbragði og því öllu, því hann veit auðvitað ekki hvort ég sé hommi áður en hann prófar. En svo á hann bara að sætta sig við að það er enginn áhugi. Ekki satt?

Ég hef spurt mig að því hvers vegna þetta fari í taugarnar á mér. Auðvitað er þetta - snertingar og svona - "innrás" inn í lebensraum (man ekki hvað það er kallað á fræðimálinu) það sem hver og einn hefur í kringum sig. En hvers vegna læt ég ekki bara gott heita. Meina, oft snerti ég axlirnar á fólki og held það fari sjaldan í taugarnar. Hugsa að munurinn sé sá að mínar snertingar eru kumpánlegar, enda ekki þessi kynferðislegi, try-on, undirtónn.

Svo velti ég því fyrir mér hvort það pirraði mig eins ef það væri kona sem hegðaði sér svona. Og hreinskilnislega, ég bara veit það ekki. Það hefur aldrei komið fyrir svona mikið. Held að konur geri ekki svona, eða í það minnsta hef ég aldrei tekið eftir slíku.

En ég vona bara að hann fari að hætta þessu, greyið maðurinn.

Ánægja

2008-06-23T20:22:00.004Z

Undur og stórmerki hafa gerst hér hvað mig sjálfan varðar. Það sem áður var eins-eymd, óánægju og leiða yfir að vera einn hefur breyst í bara svona rólega ánægju. Ég ímynda mér að munkum líði kannski svona: Ég er bara einn og geri mína hluti - les, vinn og læri... og horfi á fótbolta - og sakna einskis annars. Mér finnst þetta bara mjög fínt.
Enn nú og aftur: Vive Patreksfjörður!

Þetta var einu sinni bryggja í Tálknafirði.

No tests

2008-06-21T17:49:00.002Z

Ótrúlegt en satt: Þar sem meinafræðingurinn er í fríi er ekki hægt að gera einföldustu rannsóknir - og oft getur verið nauðsynlegt að gera blóðrannsóknir strax - á sunnanverðum Vestfjörðum í mánuð!

Hátíð

2008-06-20T18:28:00.006Z

Ég kom hingað daginn fyrir Sjómannadaginn. Held þetta sé einn af fáum stöðum á landinu þar sem þessi dagur virkilega er eitthvað; í Reykjavík er eitthvað dútl, börnin fara niður á höfn og svona, en öllum er eiginlega alveg sama. Í Patreksfirði eru þriggja daga hátíðarhöld og það er ekki bara til að gera eins og alltaf hefur verið gert; hér er þetta hátíð.

Komudaginn voru tónleikar niðri á höfn. Ég vissi ekki almennilega af þessu, og fór bara að hjóla um bæinn. Þá heyrði ég auðvitað ósköpin og rann á hljóðið. Og það sem ég sá heillaði mig. Þarna voru fyrst krakkar að leika sér í fjörunni og svo á bryggjunni hafði verið komið fyrir ósköp einföldum palli og þar voru ýmsir að tjá sig. Sumir mjög góðir, aðrir ekki eins. Og áhorfendurnir voru samtíningur af alls konar fólki. Þarna voru sjómenn fyrir framan skemmu þar sem geymt var fullt af bjór. Vissi aldrei hvort hann var til sölu eða bara fyrir þá. Þarna voru líka túristar í lopapeysum, börn með foreldrum sínum, gamalt fólk. Sumir að drekka, sumir sátu bara og nutu lífsins, sumir voru á fylleríi, sumir reykjandi. Bara sambland af öllum. Ég var þarna á hjólinu mínu innan um alla og það var eins og öllum væri sama.

Þarna fékk ég einhvers konar fíling um frelsi; fólk gat gert það sem það vildi og öllum var sama. Raunar veit ég að þetta er bull - að máttur samfélagsins yfir einstaklingnum er hvergi meiri en í litlum þorpum - en ég fékk þessa tilfinningu. En það var líka einhver samkennd í loftinu, samheldni sem maður sér sjaldan, sem heillaði mig líka (en ég veit svosum líka að í svona bæjum er líka rígur og óvild milli sumra eins og annars staðar - hér væntanlega líka).

Svo jókst fylleríið og tónlistin harðnaði. Eins og annars staðar þar sem fólk verður fullt var ég farinn að sjá "la déchéance humaine", og þar sem mig langaði ekki til að sjá það þá hjólaði ég burt. En mér leið vel; þetta var góður staður.

Eins-eymd

2008-06-17T12:07:00.003Z

Nógu leiðinlegt er að hanga einn í Reykjavík þegar fjölskyldan fer til Frakklands. En það er hálfu verra hér í sveitinni. Veit ekki hvernig ég á að halda út mánuð í viðbót...

"Sól veður í skýjum"

Nala

2008-06-17T09:27:00.001Z

Það er köttur hér í Patreksfirði sem heitir Nala. Ef maður skilur eftir opna glugga þá stekkur hann inn. Krakkarnir segja að hann sé vondur og ráðist á þau að ástæðulausu. Hann heldur kannski að þau séu foglar.

Patró

2008-06-12T20:53:00.004Z

Þegar ég keyrði til Patreksfjarðar hafði verið ágætt veður, utan að á síðustu heiðinni hafði rignt nokkra dropa. Síðan þar uppi, þegar ég horfði niður fjörðinn þá skein sólin niður á bæinn. Og ég spurði sjálfan mig hvort geta væri að þetta væri táknrænt: Sól og gleði, gott líf í bænum í sumar, eða hvort regnið þarna uppi væri dæmigerðara.

Fyrstu dagarnir voru erfiðir. Bæði var ég enn að jafna mig eftir próflesturinn, og svo var mjög mikið að gera. Nú hins vegar er sólin frekar komin fram. Bæði er þetta frábær staður og, það sem skiptir öllu máli, samstarfsfólk mitt er mjög fínt: Flinkur læknir sem ég get leitað til, hjúkkur sem þekkja sjúklingana eins og lófana á sér, læknaritarar og annað starfsfólk sem þekkir heilsugæslustöðina. Og svo eru allir mjög kammó og hjálpfúsir.

Að vísu veit maður aldrei, kannski "sá stóri" komi á hverri stundu; eitthvað rosalega erfitt eins og rútuslys eða stórbruni eða hvað sem er. Þess vegna getur maður aldrei slappað alveg af, en hingað til skín sól á bæjinn...

Þessa mynd tók ég í gær í Arnarfirði

Inch'Allah

2008-05-29T22:37:00.002Z

Próf á morgun í fæðinga-og kvensjúkdómafræði. Frábær kúrs, en próf eru ekki minn tebolli - farinn að myndast prófkvíði með árunum. Best þá bara að fela æðri máttarvöldum örlög sín.
Hef raunar alltaf verið hrifinn af mottói Ignatius de Loyola, þeim sem stofnaði Jesúítaregluna: "Vinndu eins og ef allt yllti á þér, biddu eins og ef allt yllti á Guði!"

Innflytjendur

2008-05-28T20:17:00.003Z

Yfirleitt er ég hrifinn af innflytjendum, enda oft dugmikið fólk sem gerir margt gott fyrir samfélagið sem það flyst til - þó að þeir séu að sjálfsögðu engir englar frekar en aðrir, og misjafn sauður...

Svo er kona mín líka innflytjandi og svona.

En nú í kvöld, þegar við vorum að borða kvöldmatinn, bankaði maður upp á sem var greinilega innflytjandi. Sjálfsagt frá Rúmeníu, enda gerði hann út á það. Hann var að selja blóm. Fyrst fóru börnin til dyra og svo kölluðu þau á mig. Ég svolítið pirraður því mér leiðist svona - ekki er ég að biðja um að kaupa eitthvað þarna og vil bara fá að vera í friði heima hjá mér - en sagði samt bara kurteisislega nei. Þá kemur þetta óþolandi: "En áttu pening fyrir fátæku börnin í Rúmeníu" (að vísu talaði hann illa, en þessi var merkingin). Ég meina, hvers vegna heldur maðurinn að ég sé fífl? Þetta er bara dónaskapur að detta í hug að maður sé svo vitlaus að trúa svona kjaftæði.

Þannig að þarna urraði ég á hann, skellti aftur hurðinni og hugsaði "hvers vegna er svona að koma hingað til Íslands..." Er ég rasisti og vondur maður?

Þetta er barn innflytjenda:

Að anda

2008-05-27T21:30:00.003Z

Yfirleitt er gaman að komast að því að það sem maður hefur lært er satt og rétt. En ekki núna: Á kúrsinum um barnalæknisfræði var okkur sagt að hvítvoðungar kynnu ekki að anda með munninum. Það gerðist aðeins þegar þeir grætu. Sem sé, ef þeir eru stíflaðir í nefinu þá gráta smábörn og þannig geta þau andað. Og I'm telling ya, þetta er svona í alvörunni!

Að kenna bull

2008-05-20T21:49:00.003Z

Dóttir mín er farin að læra orðaflokka í 7 ára bekk. Henni var kennt að nafnorð væri hægt að þekkja á því að það væri hægt að snerta það sem þau vísa til! Okkur fannst þetta undarlegt því þetta er einfaldlega rangt; örðugt væri að snerta hugmynd eða hamingju.

Ég veit ekki hvernig þessi kennsla er, en efast um að kennarinn haldi að þetta sé rétt skilgreining á nafnorðum. Hann hlýtur að þekkja regluna að maður setur einfaldlega ákveðinn greini fyrir aftan nafnorð en ekki önnur orð. En sé svo, þá skil ég ekki hvers vegna verið er að kenna börnum bull; það getur ekki annað en ruglað þau sem læra þetta samviskusamlega núna, og trúa því að þetta sé rétt, en ruglast svo bara þegar þau læra aðra, rétta, skilgreiningu (eða þegar þau reka sig sjálf á að reglan er röng).

Það er ekki svo að það sé of erfitt að kenna sjö ára krökkum þessa einföldu, og réttu, reglu með ákveðna greininnn því Maia hefur lært hana mjög auðveldlega. Er kannski gert ráð fyrir að börn séu vitlausari en þau eru...?

Cornell Capa í El Salvador, 1973.

Nálastungur II: Pourquoi pas?

2008-05-11T08:55:00.004Z

En placebo áhrifin geta auðvitað verið mjög mikilvæg, og gott að geta nýtt þau. Það á við um þá sjúkdóma, eða einkenni, sem eru huglæg upplifun sjúklings og ekkert annað. Eins og sársauki eða ógleði (einmitt þau einkenni sem UpToDate talaði um að nálastungur gætu hugsanlega virkað á). Til dæmis væri fáránlegt að halda því fram einhver hefði mígreni, svo dæmi sé tekið, sem upplifði ekki sársauka; "hann hefur mígreni en finnur ekki til", eða "honum er illt en finnur ekki sársauka". Eins er með ógleði; það er mótsagnakennt að segja einhvern hafa ógleði ef hann finnur ekki til hennar. Þetta á að sjálfsögðu ekki við um flesta sjúkdóma og einkenni, eins og krabbamein, bólur og roða, bjúg, kvef... Þó að sjúklingurinn haldi að hann sé ekki veikur - og finnur ekki fyrir sjúkdómnum - þá er hann það samt.

Því má spyrja sig hvort að það sé ekki bara ágætt að nota nálastungur við þessum huglægum einkennum (og þá set ég mig í spor þess sem heldur að þær hafi engin önnur en placeboáhrif)? Hvers vegna ekki að nota placeboinn? Meina, ef fæðandi konu getur liðið betur af því að fá nál í ennið, hvers vegna ekki að stinga (gefum okkur hér að það sé engin hætta af þessum nálum - varðandi sýkingar, að hún kunni að rífa upp vefi í kring í hamagangnum...)?

Í fyrsta lagi þarf sjúklingurinn að hafa trú á aðferðinni til að hún geti virkað. Þess vegna þyrfti að spyrja fyrst hvað honum finnist um nálastungur, eða annað svipað. Og ef hann hefur ekki trú á því þá á alls ekki að nota placebo-aðferðir.
Eg skrifa hér um nálastungur, en til eru fullt af aðferðum sem virka eins. Sumir trúa á mátt segla, grjóts og steina, eða það að losa fólk við illa anda. Þetta mætti allt nota ef sjúklingurinn hefði trú á því.

Fyrir utan, og hér kem ég að öðrum punktinum, að læknirinn má aldrei plata sjúklinginn! Bara absolút! Bæði er rangt að segja ósatt, séstaklega ef fólk treystir á mann. Og einnig væri katastrófískt ef sjúklingurinn kæmist að því að læknirinn hefði verið að plata.

Í þriðja lagi getur notkun nálastungna haft óheppilegar afleiddar afleiðingar, ef læknirinn trúir á þær. Til að taka dæmi af fæðandi konunni: Það er sök sér að erta punktinn í enninu með örþunnri nál sem hún finnur ekki til (burtséð fá sýkingum...). En ef það hjálpar, hvers vegna þá ekki að erta aðra punkta, orkustöðvar eða orkubrautir, sem virka samkvæmt teoríunni. Til dæmis að erta þá sem er í síðunni á henni, og þrýsta fingrinum þar inn þegar hríðir koma? Nema hvað að það veldur henni miklum verkjum, og maður hefði haldið að ekki væri á bætandi.

Mynd eftir Doisneau af Jacques Prévert á Pont de Crimée í París 1955.

Nálastungur

2008-05-04T20:10:00.005Z

Vegna mismunandi álits á nálastungum þótti mér best að grenslast fyrir um það hvað hlutlausir og virtir aðilar segja um þess aðferð. Því fletti ég upp í UpToDate, sem er vefsíða sem er mikið notuð af læknum, og fann þar Acupuncture. Í greininni segir að þó að nálastungur séu notaðar við öllu mögulegu þá hafa rannsóknir aðeins sýnt fram á hugsanlega gagnsemi þeirra að því er varðar "chronic pain, postoperative nausea and vomiting, chemotherapy induced nausea, acute pain including dental pain, headache, hypertension".

Í stuttu máli var svolítið gagn að nálastungum, en þá var jafn mikið gagn í "sham acupuncture" (sem er það að láta sjúklinginn halda að verið sé að stinga hann en í raun fer nálin ekki í gegnum húðina, "acupuncute performed with a needle that retracted such that it did not penetrate the skin").

Vegna þessa segja þeir að rannsóknir "suggest that there is little difference in the effects on pain between acupuncture and sham acupuncture". Og bæta við að "one likely explanation for the results is that both acupuncture and sham acupuncture moderate pain through a strong placebo effect..."

Í umfjölluninni er talað sérstaklega um áhrif nálastungna á verki með að losa endorphin í líkamanum. Eftir að hafa fært fram rök með og á móti enda þeir á að gefa þetta tilgátu upp á bátinn: "researchers have acknowledged the limitations of the endorphin-related mechanism".

Traust mitt á nálastungum - að öðru leyti en því að þær geta virkjað placebo hjá fólki - hefur ekki aukist við þetta.

Frank Horvat, Paris by night, 1958.

Forgangsröðun

2008-04-30T22:17:00.003Z

Svoldið skrítin forgangsröðun hjá ríkisstjórninni þessa dagana. Verðbólgan komin upp í tveggja stafa tölu, skurðdeildir spítalans að lamast, íbúðaverð að hrynja og allt í hassi. En hvert er megináhyggjuefnið, og aðalviðfangsefnið? Jú, hvort að Ísland komist í öryggisráðið til að nokkrir embættismenn og örfáir stjórnmálamenn fái að skemmta sér við að þykjast hafa áhrif á stjórn heimsmálanna...

Að vísu skilur maður að það sé freistandi: Ferðast á þotum um heiminn, kampavín í stríðum straumum, töff líf!

Abortion II

2008-04-21T20:34:00.003Z

Þrátt fyrir þessa afstöðu er ég ekki á móti fóstureyðingum - en verð að viðurkenna að það sjokkerar mig svolítið.

Bæði er ég viss um að verra væri að reyna að banna þær, því í kjölfar banns færu þær bara underground, og væru gerðar af loddurum og skottulæknum með tilheyrandi hættu fyrir mæðurnar.

En einnig er ég svo mikill líberalisti að ég vil helst ekki neyða neinn til neins, nema brýna nauðsyn beri til. Fólk á að geta hegðað lífi sínu eins og það vill... þó það kosti líf fóstra þess.

Og það er hér sem ég sjokkera sjálfan mig. Það er til þau félagslegu mál sem eru alveg abstract, og maður á ekki að skipta sér af. Til dæmis hvernig aðrir klæða sig, hvernig málverkum þeir hrífast af eða hvað fullorðið fólk kýs að gera í svefnherberginu. En annað er það sem maður verður að skipta sér af, eins og að reyna að koma í veg fyrir að börn eru misnotuð, eða gróft ofbeldi. Meina, ef maður hefur vissu fyrir að verið er að berja barn til óbóta heima hjá því, þá má maður ekki segja bara sem svo að þetta sé nú heima hjá því og að fólk ráði hvað það geri innan veggja heimilisins og svoleiðis. Maður á að bregðast við (og sú krafa er bæði siðferðileg og lagaleg).

Og samkvæmt því sem ég hef sagt lít ég sem sagt á það að drepa fóstur, nokkuð sem yrði að öðrum kosti að barni, eins og það falli í fyrri flokkinn - og sé einkamál sem maður á ekki að skipta sér af. Veit ekki hvað ég á að hugsa...

Hins vegar veit ég að mér finnst rangt að líta bara á fóstureyðingar sem nauðasaklausan hlut eins og verið væri að taka vörtu. En þó skil ég svosum þá afsöðu líka. Lífið er oft ekki auðvelt, og fólk gerir alls konar mistök, og er líka mismunandi tilbúið að taka á hlutunum. Þetta er ekkert svart-hvítt. Því getur fóstureyðing sýnst besti kosturinn við vissar aðstæður. Og ef það getur auðveldað þeim sem kjósa það lífið að hugsa með sér að þetta sé ekkert mál, þá finnst mér það sök sér.

Ósköp er maður eitthvað soft í þessu.

Mynd af 12 vikna fóstri. Það er allt þarna...

Abortion

2008-04-20T22:03:00.007Z

Þessar vikurnar er ég á kvennadeildum og læri um kvennsjúkdóma og fæðingarmál. Svo er allskonar fræðsla, og um daginn komu félagsráðgjafar til að fræða um styrki og hjálp, lög og reglur... og fóstureyðingar. Nú hef ég alltaf skrítnar skoðanir á öllu, og þar á meðal fóstureyðingum. Og þarna kom annar galli í ljós: ég get aldrei haldið kjaftinum á mér saman (þó var þetta allt mjög ljúft þarna).

Það kom sem sé í ljós að á Íslandi er ekkert mál að eyða 3 mánaða fóstri og svo þarf einhverjar undirskriftir (sem ekkert mál er að fá) til að eyða 4 mánaða fóstri. Eftir þann tíma þarf svo læknisfræðilegar ástæður til að eyða því. Það er upp á viku 22. Svo eftir þann tíma er aðeins hægt að eyða því ef það væri fáránlegt að gera það ekki - eins og ef það kemur í ljós að fóstrið hefur ekki höfuð, eða eitthvað slíkt.

Svo kom að siðferðislega hlutanum, þó það hafi bara verið óbeint. Félagsráðgjafinn sagði það sem fer alltaf svolítið í taugarnar á mér: "Konan ræður yfir eigin líkama". Og sem sé að þess vegna gæti hún bara ákveðið þetta og svona. En þess er aldrei gætt, sem mér finnst grundvallaratriði, að auðvitað hefur hún vald yfir eigin líkama, en hún hefur líka vald yfir lífi fóstrsins! Þegar hún ákveður að eyða fóstrinu er það miklu meiri ákvörðun en að eyða bara vörtu eða einhverju slíku (sem sé hluta af eigin líkama) - og ástæðan er sú að þarna er nokkuð sem verður að öðrum kosti (sennilega) að barninu hennar.

Ef maður samþykkir þetta - að með því að eyða fóstri sé verið að drepa það sem verður að barni - þá held ég að maður hljóti að hugsa á allt annan hátt um þessi mál. Maður þarf ekki endilega að vera á móti fóstureyðingum eða neitt slíkt, en ég held að þá hljóti manni að þykja þær viðbjóður. Og mér þykir fóstureyðingar algjör viðbjóður og vona sannanlega að það komi aldrei til þess að ég þurfi að eyða fóstri.

PS. Ég breytti færslunni svolítið daginn eftir að hafa skrifað hana vegna upplýsinga frá Reyni Tómasi.

PPS. Um 15% þeirra þungana sem vitað er um enda í fósturláti - þ.e. fóstrið deyr "af sjálfu sér" vegna vansköpunar, sjúkdóma og slíks. Á Íslandi er milli 15 og 20% af eytt í fóstrueyðingum. Því fæðast circa tveri þriðju þeirra fóstra sem vitað er um að verði til.

Jap II

2008-04-17T21:36:00.001Z

Klara Sóley

2008-04-15T21:49:00.003Z

Sorry, það varð hvorki Klara Kristín né Klara María (þó þetta væru flott nöfn), heldur Klara Sóley.

Annars er einkennilegt hvað lyktin af manns eigin börnum er góð þegar þau eru nýfædd. Ætli þetta sé eitthvað genetískt...?

Liðið mitt í evrópuboltanum

2008-04-08T20:54:00.003Z

Það er svo skrítið en í evrópuboltanum er ég eiginlega alltaf með Liverpool (þ.e. þegar frönsku liðin (mínus Marseille) eru dottin út). Það er vegna þess að ég dáist að því hvenig þeir gefast aldrei upp.

Dauði og djöfull

2008-04-03T13:33:00.003Z

Yfirleitt er ég mjög jákvæður maður, en djöfull er allt ömurlegt núna. Próf á morgun, barnið sem grætur á næturna, PSG að falla í aðra deild, snjóar úti... Fokking shit!

Nick Brandt, 2002.

Próf

2008-04-01T20:23:00.003Z

Skil ekki af hverju ég hata próf svo profoundly...

Ellen von Unwerth, 2002

Patreksfjörður

2008-03-28T22:03:00.001Z

Jæja, þá lítur út fyrir að við Jóel verðum héraðslæknar á Patreksfirði næsta sumar. Kúl!

Fæðingarreynslan hræðilega

2008-03-16T20:52:00.004Z

Fyrst ber þess að geta að Nathalie er mjög no-nonsense varðandi heilsu og lyf: Án þess að vera nokkuð æst í að taka lyf þá hikar hún ekki við að taka þau ef hún álítur þau geta hjálpað sér.

Það sama á greinilega við um þær ljósmæður sem hvöttu hana til að biðja um lyf í fæðingunni ef sársaukinn væri of mikill, en eins og ég sagði síðast eru fæðingar sem eru settar af stað víst óvenju slæmar.

Þegar við komum hins vegar þarna um kvöldið var tekið á móti okkur með tali um að maður ætti að taka sársaukanum vel því þetta væri sársauki lífsins og bla bla. Allt í lagi, hugsuðum við með okkur, þarna er hún að undirbúa Nathalie sálfræðilega fyrir átökin. Allt í lagi með það.

Svo byrjaði ballið, og verkirnir alltaf verri og verri. En þrátt fyrir að Nathalie hefði margbeðið um lyf þá kom ekkert. Að vísu gerði hún kannski þann feil að biðja bara um mænudeyfingu (því hún hefur haft svoleiðis, og hvorugt okkar mundi eftir loftinu sem hún fékk að anda að sér síðast þegar hún fæddi hér í LSH). Og svo þekkir hún ekki (og ekki ég) önnur lyf sem kunna að vera notuð sérstaklega við þessar aðstæður.

Svo var það einu sinni þegar Nathalie engdist þarna að ljósmóðirin bauðst til að hjálpa henni: "Viltu nálarstungu" (ég man orðin að vísu ekki nákvæmlega). Nathalie hefur enga trú á þessu en hefði sagt já við öllu við þessar aðstæður. Þannig að ljósmóðirin stakk nál á milli augnanna á henni!

Þarna var ég orðinn verulega hneykslaður, og Nathalie raunar líka. En það versnaði þegar í ljósmóðirin fór að beita nálastungufílósófíunni á annan hátt. Hún sagði Nathalie að það væri einhver nálablettur á kviðnum og bakinu, og tróð fingrunum þar í þegar hríðirnar stóðu yfir. Það gekk svo langt að Nathalie var farin að segja við mig örvæntingarfull þegar hríðirnar komu "maintenant elle va me toucher" ...("núna er hún að fara að snerta mig") og annað slíkt því potið magnaði upp alla verkina. Ég sá sjálfan mig illa segja "ekki snerta konuna mína" þannig að ég hvatti Nathalie til að segja henni að hætta þessu (um þetta töluðum við mikið á frönsku). Og svo fór að lokum að hún sagði "ekki snerta mig, ég get ekki meira", og þá hættu þessar aukalegu píslir.

Svo leið og beið og Nathalie margbað um mænudeyfingu, en það var ekki fyrr en hún sagði "[nafnið], má ég virkilega ekki fá epidurale" (franska og latneska orðið á deyfingunni), sem ljósmóðirin hringdi loksins.

Raunar gekk það illa - en af alveg skiljanlegum ástæðum - þannig að Nathalie var rétt búin að fá deyfinguna þegar barnið fæddist. Það gekk ekki þrautarlaust heldur því að þegar hausinn á barninu var kominn í gegnum leghálsinn þá hékk það fast á ystu vefjunum (förum ekki nánar út í það). Nathalie rembdist og rembdist en ekkert gekk. Svo fór að hjartsláttur barnsins fór að lækka, úr í kringum 120 og fór hratt niður í 100, svo 80 og síðan 60 og 50. Ég hvatti Nathalie að ýta eins og hún gæti, og bæði vissum við að nú virkilega lá á. En hvað hefði verið lógískast að gera í stöðunni? Nú auðvitað klippa til að barnið kæmist strax út og gæti andað sjálft. En nei, þá einhvern vegin er það ekki nógu náttúrulegt; það þarf að rifna. En blessunarlega leyndist enn kraftur í Nathalie og henni tókst að ýta nógu fast til að barnið kæmist út. Þá tók það langan tíma að byrja að anda, og enda var einnar mínútu apgarinn aðeins 3 (svo 9 fjórum mínútum síðar). Bæði sagði ljósmóðirin mér að hún hafi talið apgarinn þarna vera svona lágan, og ég var alveg sammála enda nýbúinn að læra að meta þetta.

Það sem mér finnst verst við þetta allt er að ljósmóðirin skuli hafa getað gefið svona lítið fyrir óskir Nathalie en neytt upp á hana sínum eigin hugmyndum um nálastungur og orkustöðvar og allt þetta. Nú þekki ég þessa hugmyndafræði nokkuð vel eftir að hafa verið hrifinn af þessu þegar ég hugleiddi og stundaði zen búddisma í París. Reyndar trúði ég aldrei alveg á þetta, en þessi fílósófía gengur út á að í líkamanum séu orkubrautir sem eru stíflaðar þegar eitthvað bjátar á (veikindi). Þá er málið að opna þær til að orkar fái að flæða óhindruð, og það má gera með ýmsum hætti, eins og að teygja líkamann, stinga nálum, etc.

Ef það hefði komið fram á einhverjum tímapunkti að Nathalie væri hrifin af svona, allt í lagi að nota svona aðferðir - það gerir ekki illt, og gæti þá kannski virkað sem placebo. Eða jafnvel ef að við hefðum vitað að til stæði að gera þetta, þá hefði maður getað talað um hlutina. En að spyrja manneskju sem er sárþjáð og er í þeirri stöðu að vilja alla þá hjálp sem hún getur fengið hvort það megi ekki bara stinga í hana nál á milli augnanna...

Eins gott að ljósmóðirin trúir ekki á illa anda, því þá hefði hún spurt hvort hún mætti ekki hreinsa þá sem bjuggu í Nathalie og ollu þessum verkjum. Og við hefðum fengið að sjá dans og söngva og reykelsi og hvað veit maður.

Og þetta allt á svokölluðu háskólasjúkrahúsi!

Fæðingarreynsla

2008-03-14T22:56:00.005Z

Stundum er talað um að fólk eigi að njóta fæðingarreynslunnar, að þetta sé allt svo fagurt og gott und alles. Og rétt er það að ég "naut" fæðinga tveggja fyrstu barnanna minna - á þann hátt að þetta er alveg stórkostleg reynsla, mikilfengleg, að sjá konuna sína líða slíkar þjáningar með svo frábærum ávexti í lokinn: Manns eigið barn sem kemur í þennan harða heim úr hlýjunni í móðurkviði og maður veit að þaðan í frá hefur maður þá skyldu æðsta að vernda það og koma til manns.

En að vera viðstaddur síðustu fæðinguna, hennar Klöru, var hræðileg reynsla.

Það er ekki vegna þess hve erfitt þetta var fyrir Nathalie - hún hafði 4 í útvíkkun einum og hálfum klukkutíma áður en barnið fæddist, sem þýðir að hún hefur víkkað út um eitthvað um sex frá þeim tíma að fæðingu, og það er víst ógurlegt. Þetta hefur alltaf verið svona hjá henni, og því áttum við von á þessu.

Ástæðan er sú hvernig meðferðin var á spítalanum. Þá á ég ekki við allt það sem á undan hafði komið, því bæði læknar og ljósmæður höfðu verið frábær. En það sem beið okkar þarna um kvöldið kom vægast sagt á óvart.

Klara

2008-03-12T20:45:00.002Z

Í nótt fæddist hún Klara okkar. Svo ósköp lítil, en strax ógurlegur lífsvilji og kraftur.

Mjólk og barn

2008-03-08T15:46:00.003Z

Þegar ég var að kaupa mjólk í gær varð mér hugsað til þess að næst þegar ég geri það kem ég til með að eiga nýtt barn, ef Guð lofar. Svolítið undarleg tilhugsun...

Jerome Hart, Oregon Beach, 1995.

Trúboð í barnaskólum

2008-03-03T15:19:00.004Z

Þegar maður skráir barnið sitt í skólastarf hefur maður þann kost að krossa já eða nei við: "Ég heimila að barnið taki þátt í æskulýðsstarfi á vegum þjóðkirkjunnar". Við setjum alltaf já, en svo bætum við þessu við í kassa sem er fyrir athugasemdir, en sem enginn les:

"Við heimilum dóttur okkar að taka þátt í æskulýðsstarfi á vegum þjóðkirkjunnar, en viljum þó taka fram að okkur finnst óeðlilegt að þessi kirkja hafi starfsemi í grunnskólunum sem miðar að því (beint eða óbeint) að ala óþroskuð börnin upp við lúterska trú.
Maður er settur í þá óþægilegu, og óeðlilegu, stöðu að velja á milli þess að barnið taki þátt í trúarlegu starfi, sem er okkur óljúft, og þess að það verði útundan, sem er enn verra."

Þó ég sé kristinn finnst mér alveg fáránlegt að svona æskulýðsstarf sé í skólum; mér finnst að trúarbrögð séu einn af þeim hlutum einkalífs fólks sem á ekkert erindi í opinbera starfsemi.

Aumingjar eða...?

2008-03-02T22:04:00.003Z

Ég veit ekki hvaða skoðun ég á að hafa á því að dómstólar seú farnir að dæma fólk glæpamenn fyrir að vera ókurteist opinberlega. Fyrst Bubbi sem féll, svo þessi Ómar þarna á Impreglio sem má ekki kalla rasista, og nú síðast Björgúlfur sem ætlar að lögsækja einhvern fyrir að hafa skoðanir (og tjá sig um þær opinberlega) um hans auðsöfnuð sem honum þóknast ekki.

Viðbrögð mín hafa verið þau að líta á þá sem aumingja sem ekki þola slæmt umtal. Fáránleikinn stakk í augun hjá Bubba sem hefur gert allt til að koma sér í fjölmiðla, gert sig að opinberri fígúru par excellence. Man til dæmis eftir því að þegar ég var aðdáandi hans - sem sagt langt síðan - þá var gefin út bók um hann, samtalsbók ef ég man rétt, en þá sagði Bubbi frá því að hann svæfi hjá tveimur konum á dag, og að hann hafi verið í svo og svo miklu dópi, og eitthvað svoleiðis. Svo má ekki tala um það hvort hann reyki eða ekki!

Mér finnst ekki skipta máli í þessu samhengi að DV hafi ekki verið vandaðasta blað í heimi, eða þá það að þeir hafi sjálfsagt verið að gefa í skyn að hann væri fallinn í dópið aftur (þó það sé að vísu túlkun).

Mál þessa Ómars þekki ég miklu síður, og veit ekki hvort hann sé rasisti eða ekki, eða hvað hann hafi sagt eða gert hingað til - fyrir utan þegar hann talar fyrir vinnuveitendur sína.

En mér finnst það líka ekki skipta svo miklu máli; mér finnst að einhver auli út í bæ megi alveg kalla hann rasista án þess að teljast glæpamaður fyrir vikið. Raunar finnst mér það segja allt eins mikið um Ómar að hlaupa til og kæra út af svona eins og hinn að vera með þetta bull (því ég held það sé það).

Um Björgúlf gildir það sama; það væri hlægilegt ef það væri ekki alvarlegt að kæra einhvern fyrir að vera með dylgjur um það að peningarnir hans koma frá óheiðarlegum aðilum í Rússlandi. Má fólk ekkert segja án þess að geta fært skotheld rök fyrir því

En mér finnst það ekki bara lélegt af þessum mönnum að hlaupa grátandi og kæra heldur finnst mér það röng afstaða yfirleitt, og þeim óholl. Held það væri miklu heilbrigðara að vera bara ekkert að hlusta á þetta bull. Því annars gerir maður lítið annað.

Svo ég taki dæmi af sjálfum sér, þá hef ég heyrt alls konar bull um sjálfan mig - kjaftasögur og svoleiðis. Raunar hefur það gengið svo langt að einhver skrifaði fáránlega skilgreiningu á stjórnmálum í Wikipedia og sagði hana vera eftir mig (ég sagði frá því hér á blogginu 1. júní 2005). Það var svoldið gróft því viðkomandi hefur greinilega sest fyrir framan tölvuna sína og lagt nokkuð á sig til að gera mig fáránlegan. Það var alger tilviljun að ég komst að því, svo að hver veit hvort hann eða einhver annar hafi gert eitthvað svipað í sömu erindagjörðum - það er allt svona svo auðvelt á netinu.

En ég er ekkert að pirra mig á þessu. Að sönnu finnst mér leiðinlegt að ég skuli fara svona í taugarnar á einhverjum, en skil svosum að svo geti farið þar sem ég hef bæði óvenjulegar skoðanir og óvinsælar meðal ákveðinna hópa (femínista núna, þjóðernissinna fyrir 15 árum...), og svo hef ég verið kennari í háskóla sem hefur gefið slæmar einkunnir (sem fær ótrúlega á fólk).

Það sem ég er að segja er að það er alveg skiljanlegt að fólk skuli tala um samborgara sína, og hafa skoðanir á þeim. Og þeim mun frægari eða umdeildari sem þeir eru þeim mun líklegra er að þeir fari í taugarnar á einhverjum. Og má þá viðkomandi ekki alveg vera svoldið pirraður? Mér finnst það. Og að þeir skuli hlaupa til og kæra gerir þá síst að meiri mönnum, þó dómstólar kunni að segja annað.

Grey, Gathering, 1992.

Frönsk mynd

2008-02-15T21:50:00.003Z

Ég var að horfa á franska bíómynd áðan og fór þá að hugsa um eitt sem gerir franskar myndir oft svo frábrugðnar ameríksum myndum (og þá er ég að tala um Hollywood myndir; svona Tom Cruise dæmi) og jafnframt svo góðar: Þær eru mannlegar og raunsæjar.

Þetta var glæpamynd, fjöldamorðingi og það allt, og meginsagan var ekkert merkilegri en gengur og gerist. Aðalleikarinn er Jean-Hugues Anglade, sem mér finnst mjög góður - hann lét t.d. aðalhlutverkið í Betty Blue. En ég fór að hugsa þetta þegar talað var um samband hans og fyrrum eiginkonu. Þau skildu upp úr framhjáhaldi hans og hún flutti langt í burtu. Hann elti hana og flutti til sömu borgar. En samt þorði hann aldrei að hafa samband við hana. Hún elskaði hann líka, þrátt fyrir allt, og það var eins komið fyrir henni; hafði ekki kjark til að hafa samband. Þannig að þarna voru tveir einstaklingar sem gerðu ekki eins og þau þráðu bæði vegna heigulsháttar. Ég hugsaði með mér að þetta getur vissulega verið raunveruleiki venjulegs fólks, en samt er þetta skammarlegt. Hver vill vera heigull? Þess vegna held ég að svona nokkuð komi ekki fram í amerískum myndum, þar sem hetjurnar eru ekkert annað en hetjur, og einmitt ekki "mannlegar".

Elliot Erwitt, NY, 1953.

Geðlækningar "off"

2008-02-12T21:34:00.001Z

Frá því ég man eftir mér hefur mér fundist áhugavert að pæla í hugsunum fólks, hvers vegna einhver hugsar eins og hann gerir og annar öðruvísi. Þar með hefur mér fundist geðsjúkdómar og það sem þeim tengjast mjög spennandi. Því hélt ég að námsdvölin á geðdeildunum mundi vera með áhugaverðustu kúrsunum í læknanáminu.

En ekki aldeilis. Þetta var hræðilegt hangs og bara hundleiðinlegt. Og síðan ég lauk kúrsinum hef ég verið að hugsa um það hvort maður eigi að stefna á að vinna við nokkuð sem manni leiðist. Svo fór ég á barnadeild og það er frábært. Svona "alvöru" læknaverk. Ég fíla betur að "gera" hlutina en að tala bara og hlusta allan daginn.

Þess vegna er núna allt opið varðandi framhaldið í læknisfræðinni... fyrir utan að geðlækningar eru off.

Brandt

Próflok

2008-02-01T16:25:00.000Z

Í morgun var síðara prófið af tveimur í þessari próftörn. Það var augnlæknisfræði, sem gekk mjög vel. Enda sagði ég inch'Allah þegar ég gekk út úr dyrunum. Fyrir húðlæknisfræðiprófið gleymdi ég því hins vegar, enda gekk ekki eins vel. En nú getur maður hvílt sig þangað til næsta próf er... eftir rúman mánuð.

Jerry Schatzberg: Legscape.

Strákar á móti stelpum

2008-01-26T21:49:00.000Z

Þegar ég var lítill lékum við okkur oft í leikjum og þá var gjarnan skipt í hópa eftir kyni, strákar á móti stelpum. Síðan stækkaði ég og eltist og fór að leiðast óskaplega þessi skipting, þegar hún á við í alverlegri raunveruleika. Þetta ágerðist enn þegar ég fór að læra félags og hugvísindi, og sérstaklega meðan á dvöl minni í Frakklandi stóð. Þar var mikið gert upp úr að allir væru, eða ættu að vera, jafnir og ekki skyldi gert upp á milli fólks eftir kynþætti, kynferði, trúarskoðunum, sexual preferens og you name it.

Þess vegna hafa stelpukvöld verið þyrnir í mínum augum, en þau hafa stelpurnar í bekknum mínum reglulega haldið. Og eins og allir þekkja eru þau algeng og félagslega viðurkennd - ólíkt sérstökum samkvæmum stráka... hingað til. Ekki nóg með að stelpukvöld hafi verið viðurkennd félagslega, heldur hefur þess stráka-stelpuskipting verið miklu víðar í samfélaginu. Sér lán fyrir konur, námskeið í háskólum sem eru bönnuð fyrir karla o.s.frv. Nú síðast (í mínum félagslega raunveruleika) er frænka mín í aðra kynslóð að halda upp á stórafmæli. Þar bíður hún fjölda vina og kunningja í sal út í bæ, og líka fjölskyldumeðlimum. En af annarri kynslóð tekur hún skýrt fram að stelpurnar einar séu velkomnar - og strákarnir sem sé ekki (nú þekkja fáir til, en þetta er fjölskylda sem hefur umgengist mjög mikið í gegnum tíðina, og miklu miklu meira en bara á jólum og páskum eins og er hjá mörgum öðrum fjölskyldum). Sem sé, jafnvel í stórafmælum er þessi strákar-stelpur skipting viðurkennd.

Að vísu er þetta ekki gott dæmi um ástæður skiptingarinnar, því í raun er hún notuð til að losna við "leiðinlegt" fólk en ekki til að hafa bara konur þarna. Á þann hátt þykir mér hún réttlætanlegri en annars. Hins vegar er dæmið gott á þann hátt að flestum finnst ekkert við það að athuga að útiloka stráka/karla svona. Það má ekki skilja þessi orð svo að mér þyki leitt að hafa ekki verið boðið - í raun er ég guðs lifandi feginn að sleppa við þetta - en mér finnst prinsippið rangt.

Eða kannski ég ætti að tala í þátíð. Því spurningin er sú hversu lengi maður heldur áfram að berja höfðinu við stein, eða berjast við vindmillur. Samfélagið er bara orðið svona, hversu leiðinlegt það nú er, og ég breyti því ekkert. Þess vegna ætla ég að hætta að láta þetta fara í taugarnar á mér. Og það sem meira er, ég ætla að fara að taka þátt í þessu. Strákarnir í bekknum eru búnir að fá sig fullsadda á því að vera ekki boðið á "kvöld" og hafa ákveðið að halda strákasamkvæmi - ekkert lásí strákakvöld hér. Og ég ætla bara að fara og skemmta mér vel.

Að vísu þarf ég að sannfæra Nathalie, en hún heldur enn í þessi prinsipp þarna frá Frakklandi - "allir jafnir" bullið - og ef hún vill alls ekki, þá fer ég ekki. En ég á von á að hún aðlagist þessu helvíti allt eins vel og ég.

Kenna aftur

2008-01-26T21:45:00.000Z

Það var hringt í mig um daginn og ég beðinn að kenna aftur í stjórnmálafræðinni í háskólanum. Ég hef ekki viljað gera það síðustu ár vegna þess hve mikið er að gera í stjórnmálafræðinni. En vegna þess að mér skilst þetta sé allt að verða rólegra þá ákvað ég að slá til á næsta ári. Og hlakka bara mikið til.

Online

2008-01-26T14:44:00.000Z

Mikið leiðast mér tölvur þegar þær virka ekki. Fékk vírus og þurfti að setja allt draslið upp aftur. Loksins, eftir langa baráttu, hefur mér tekist að tenjast netinu á ný. Ahhhhhhh...

Næturvaktmaður?

2008-01-19T18:19:00.000Z

Fór í búð í gær og þar voru tvær stelpur, svona 8-9 ára, sem horfðu mikið á mig. Síðan spurði ein þeirra "leikur þú í næturvaktinni?"
Ég veit ekki hvort þær voru að gera grín að mér, eða hvort þeim hafi virkilega fundist ég líkur einhverjum. Vona að það sé ekki karakterinn hans Jóns Gnarr...

Innflytjendur glæpamenn?

2008-01-14T20:16:00.000Z

Mér fannst merkileg fréttin sem sýndi að Pólverjar eru ekki líklegir til að vera glæpamenn á Íslandi - þvert ofan á viðteknar skoðanir. Í 24 stundir 5. janúar 2008, er reiknað hlutfall þeirra útlendinga sem hér búa og sem hafa verið ákærðir á Íslandi. Mér sýnist þetta vera eins nákvæma reikninga og hægt er að gera, til að sjá hversu glæpahneigðir "hópar" eru.

Þegar maður er ákærður er það hið opinbera sem ákærir, og heldur að viðkomandi sé glæpamaður eftir að hafa rannsakað málið. Eftir það fer málið til dómstóla. Að taka þá með sem hafa verið ákærðir er miklu nákvæmara en að telja þá sem hafa verið kærðir. Það er þegar einhver hefur samband við lögguna því hann heldur að hinn hafi brotið lög. Það gera alls konar vitleysingar kært, en miklu líklegra er að um raunverulega glæpamenn sé að ræða þegar ákært er (þó að endanleg ákvörðun liggi hjá dómurum).

Varðandi hópana er ekki hægt að vita nákvæmlega hversu margir innflytjendur eru hér frá hinum og þessum þjóðum, því að sumir þeirra hafa fengið ríkisborgararétt (og þeir eru ekki taldir með hér) en aðrir ekki. Hins vegar held ég að það sé allt í lagi að telja bara þá sem hafa ekki enn fengið ríkisborgararétt þegar hóparnir eru stórir, eins og Pólverjar (samt geri ég ekki lítið úr því að hegðun innflytjenda breytist eftir því sem þeir hafa verið lengur í nýja landinu).

En sem sagt, Pólverjar virðast vera manna heiðarlegastir á Íslandi.

Kofar

2008-01-10T19:26:00.000Z

Ótrúlegt að vilja halda í þessa ljótu og ómerkilegu kofa þarna við Laugaveginn. Og maður þarf hreinlega að vera vinstri-grænn til að vera reiðubúinn til að borga 600 milljónir fyrir þá.

L

2008-01-10T10:04:00.001Z

- Pabbi, núna er lok og ligning.
- Er lok og ligning Teo minn?
- Já ég kann sko ekki að segja L!

Mynd af Dylan eftir Daniel Kramer.

“Raunverulegt jafnrétti” á kostnað jafnréttis

2008-01-08T10:28:00.000Z

Fyrir nokkru skrifaði Steinunn Stefánsdóttir leiðara um jafnrétti þar sem fram koma tvenns konar hugmyndir um það (Fbl. 12/3 ‘07). Sú fyrri er það að fólk hafi jafnan rétt óháð kynferði sínu. Þetta eigi við bæði er varðar landslög og aðra þjónustu. Þannig geri lögin ekki upp á milli einstaklinga eftir því hvort þeir séu karlar eða konur (Steinunn minnist að vísu ekki á að lögin horfa stundum á kynferði einstaklinga og þá hafa konur meiri réttindi en karlar, eins og varðandi umgengni við börn eftir skilnað). Einnig hefur fólk jafnan rétt til að mennta sig, taka þátt í stjórnmálum o.þ.h. Þetta jafnrétti, bendir Steinunn á, hefur náð fram að ganga.

Síðan talar hún um raunverulegt jafnrétti (“raungert” í leiðaranum). Með því er átt við að kynin eru ekki jafn fjölmenn í ýmsum stéttum samfélagsins: Fleiri karlar á þingi og í stjórnum fyrirtækja, svo dæmi sé tekið. Steinunn segir ekki nægja að hafa “hlutlausa lagatexta” heldur verði lög að “gera ráð fyrir að grípa verði til sértækra tímabundinna aðgerða til að tryggja konum sambærilegan rétt og karlar hafa”.

Sé grant skoðað er með “raunverulegu jafnrétti” átt við jöfnuð en ekki jafnrétti. Þar sem Steinunn talar um “sambærilegan rétt” á hún við “sambærilega stöðu”. Almennt er talað um að kynin skuli hafa jafna stöðu í efstu stigum samfélagsins, og það þrátt fyrir að slíkt geti verið á kostnað jafns réttar einstaklinga. Því að, svo dæmi sé tekið, ef karl verður að víkja úr sæti á lista stjórnmálaflokks eða úr stjórn fyrirtækis vegna þess að hann er karl, er þá réttur hans ekki minni vegna kynferðis hans (og það sama á við ef kona víkur)?

Rétt er að jafnrétti ætti að leiða til jafnaðar ef enginn munur er á hópunum sem miðað er við; ef konur hegða sér eins og karlar ættu þær að verða hlutfallslega jafn margar í öllum stéttum með tíð og tíma. Ef hins vegar hóparnir hegða sér ekki á sama hátt, þá er vart hægt að ná fram jöfnuði án þess að það sé á kostnað jafnréttis.

Þessi mismunandi sýn á jafnrétti – hvort æskilegt sé að sækjast eftir jafnrétti eða jöfnuði – virðist eiga grunn í því hvernig fólk horfir á samfélagið, í því hvort litið sé til einstaklinga eða hópa (í þjóðfélagsfræðum er talað um methodological individualism og holism). Femínistar blína greinilega á hópa með sínum “kynjagleraugum”. Það sama hefur oft átt við um vinstrimenn á meðan hægrimenn hafa frekar litið til einstaklinga. Auðvitað er þetta mikil einföldun (þjóðernishyggja, sem einkennist af holisma, hefur verið jafn áberandi yfir alla línuna hér á landi, svo dæmi sé tekið), en þó má sjá í dag að vinstriflokkarnir á Íslandi vilja fremur stuðla að jöfnuði kynjanna (með kynjakvótum og slíku) en Sjálfstæðisflokkurinn leggur áherslu á jafnrétti einstaklinga.

Ef kynin hegða sér á sama hátt í samfélaginu þá er í raun ekkert vandamál, því þá leiðir jafrétti til jöfnuðar. Ef svo er hins vegar ekki, þá er spurning hvort prinsippið er manni hugleiknara; er réttlætanlegt að berjast fyrir auknum jöfnuði ef það er á kostnað jafnréttis?

Texte

2008-01-05T22:22:00.000Z

Pólitík í Bandaríkjunum

2008-01-04T19:56:00.000Z

Ég sat í nótt og fylgdist með úrslitunum í Iowa á CNN. Fyrir utan að vera hæstánægður með útslitin - held með Obama - dáðist ég að gæðunum á umfjöllun CNN. Þarna voru frábærir stjórnmálafræðingar og annað fólk sem var ekki bara að segja sama banality aftur og aftur, heldur þorðu að segja og setja út á. Höfðu skoðanir á málunum, og færðu rök fyrir þeim. Ég held það sé vitleysa sem Íslendingar éta upp eftir hver öðrum að pólitísk umfjöllun í Bandaríkjunum sé svo ógurlega ómerkileg (og að sjálfsögðu dæmi ég ekki bara frá þessari nótt).

Annað frábært sem ég sá áðan um kosningarnar er þetta áróðursvideo

Ný lög...?

2008-01-04T17:15:00.000Z

Sá að maður var handtekinn hér á Íslandi fyrir að setja nýnasistadót á netið. Þó ég fyrirlíti það sem hann er að segja þarna finnst mér ansi alverlegt að handtaka hann og gera tölvuna upptæka. Er bannað á Íslandi að vera nasisti?

Ólafur og orðurnar

2008-01-03T20:12:00.000Z

Skondið að í sama blaði og Ólafur Ragnar tilkynnir að hann ætli að bjóða sig fram til forseta aftur er greint frá öllum þeim orðum sem hann útdeildi núna síðast. Eins og vanalega er mest lítið varið í allt þetta fólk - enda fáir sem eiga virkilega skilið einhvern sérstakan heiður þjóðarinnar - og maður kannast raunar við fæsta. En ætlaði Ólafur ekki einmitt að draga úr orðuveitingum þegar hann bauð sig fyrsta fram til forseta?

Ósköp langar mig lítið til að kjósa hann aftur...

David J. Osborn

Chiens fuyant les flammes

2007-12-30T20:34:00.001Z

Hamingjan sanna

2007-12-30T11:32:00.000Z

Ég fór á fyrirlestur um daginn þar sem Páll Matthíasson talaði um hamingjuna. Áhugavert og vel gert.

Til að mynda hóf hann töluna á að spyrja hvort við vildum frekar vinna stóru upphæðina í lotto (sko í útlöndum, þar sem fólk verður millar á að vinna) eða lenda í slysi sem lömuðu okkur til lífstíðar. Auðvitað velja allir fyrri kostinn, en þó hefur komið fram að eftir ár frá því að atburðirnir koma fyrir fólk, þá verður "hamingjustig" þess orðið það sama og það var. Þannig að upp á hamingjuna að gera þá breytist ekkert, hvort sem maður verður milli eða lamast.

Einnig sagði Palli frá því sama og ég bloggaði um fyrir nokkrum mánuðum, nefnilega að aukið ríkidæmi eykur ekki hamingju svo framarlega sem fólk hefur í sig og á. Enda sýndi önnur rannsókn sem talað var um að ríkasta fólk Bandaríkjanna reyndist ekkert hamingjusamara en annað.

Gut. En mér finnst einn galli á þessum rannsóknum, nefnilega sú skilgreining á hamingju sem stuðst er við (og svo er erfitt að mæla hana, en ég get ekki tjáð mig um þá hlið vegna þess að ég þekki þessi fræði ekki nóg). Palli talaði um tvo möguleika á að líta á hamingju. Annars vegar að fólk sé ánægt með líf sitt, í jafnvægi við sig sjálft og umhverfið. Hins vegar að hamingja felist í bliss, einhverskonar nautnatilfinningu þar sem maður segir við sjálfan sig "fokk, nú er ég hamingjusamur", eða "djöfull líður mér vel" eða slíkt (tek fram að þessi orð eru mín en ekki Palla).

Viðurkenndar skilgreiningar á hamingju miða við fyrrnefnda möguleikann, en mér finnst sá síðari miklu meira sannfærandi. Ástæðan felst í leiðindum: Mér finnst mótsagnakennt að fólk geti verið hamingjusamt í hinum gráa hversdagsleika. Einkennilegt að segja "mér líður ekkert sérstaklega vel, og ekkert illa svosum heldur, og þess vegna er ég hamingjusamur". Því er þessi "hamingja" ekki bara "ekki-óhamingja"? Ef svo er, þá finnst mér það svoldið billeg hamingja.

Kurt Markus

Jólakort

2007-12-26T19:50:00.001Z

Við Maia förum alltaf á aðfangadag í smá hring með jólakort sem við höfum búið til. Það eru svona "aðalkortin" sem við förum með þarna. Okkur finnst það gaman, og það kemur okkur í jólaskap.

En svo í dag settist ég niður og byrjaði á lista yfir þá sem mig langaði líka að senda jólakort. Þegar það voru komin rúmlega 30 nöfn þá hætti ég; svoldið asnalegt að borga stórfé fyrir að prenta og senda kort. Þannig að ég ætla nú bara að setja kortið hér á bloggið í staðin. Svoldið seint núna að óska gleðilegra jóla: Farsælt komandi ár!

Pool

2007-12-24T10:33:00.000Z

Þegar við vorum á BUGL í haust kenndu Jóel og Auður mér að spila pool. Það var mjög skemmtilegt, ekki síst vegna þess að þau voru svo almennileg að leyfa mér alltaf að vinna (fyrir utan einu sinni þegar Jóel var þreyttur á því). Og nú er ég jafnvel farinn að hafa gaman af að horfa á snooker í sjónvarpinu. Svona breytast hlutirnir hratt.

Gleðileg jól!

Cartier-Bresson

Lóð í fangelsum

2007-12-17T20:02:00.000Z

Mér þótti alltaf skrítið að hafa flott lyftingartæki í fangelsum landsins þegar ég vann hjá Fangelsismálastofnum. Þarna eru samankomnir hættulegustu menn landsins og með að stunda kraftlyftingar verða þeir enn hættulegri - og sú er sennilega oft ástæða þess að þeir stunda lyftingar af slíku kappi. Man að ég hneykslaðist mikið út af þessu þegar ég heimsótti Kvíabryggju einu sinni, því að þar var búið að byggja upp stórkostlega lyftingaraðstöðu.

Nú er ég viss um að íþróttir eru eitt það besta sem fangar, eins og aðrir, gera en það er bara svo margt annað en lyftingar. Hlaup, hjól, fótbolti, you name it.

Þess vegna gladdist ég þegar ég sá að lóð höfðu verið fjarlægð af Litla-Hrauni. Hins vegar voru aðeins þau þyngstu tekin, og fangarnir geta enn sett 125 kíló á stöng (ef ég man rétt). Það er allt of mikið - því að maður sem hefur æft sig í að lyfta slíkri þyngd er stórhættulegur ef hann stundar ofbeldi eftir að hafa losnað. Ef ég réði mundi ég fjarlægja allt svona og hafa aðeins hlaupabretti, hjól og slíkt í fangelsunum.

You'll never walk alone II

2007-12-11T18:26:00.000Z

Áfram Liverpool, takið þessa aumingja...!

Peningaplokk í leikskólum borgarinnar

2007-12-10T21:28:00.000Z

Sonur minn er í leikskóla í Reykjavík. Fyrir nokkru barst gíróseðill og bréf frá foreldrafélagi skólans, þar sem ætlast er til þess að greitt sé 5.000 krónur á ári til félagsins (“annargjald” er kr. 2.500). Í bréfinu kemur fram að féð sé til að borga fyrir atburði sem foreldrafélagið skipuleggur fyrir börnin á skólatíma. Þannig er greitt fyrir komu jólasveina, vorferðalag í sveit o.þ.h. Að auki er tekið fram að þúsund krónur af upphæðinni renni í sjóð sem skólinn getur notað til að nota fyrir litlar uppákomur sem kunna að koma upp í starfi skólans, eins og “heimsókn á Árbæjarsafn”.
Þetta kemur á óvart af ástæðum sem snerta prinsipp félagslega kerfisins, vegna þess hve há upphæðin er og loks má efa að þessi gjörningur styðjist við lagalegan bókstaf.

Leikskólarnir eru hluti af félagslegu kerfi borgarinnar og því greiða allir borgarbúar til þeirra með sköttum. Að auki borga fjölskyldurnar sem nota þá notendagjöld. Þessi gjöld eru hugsuð á þann hátt að létt sé undir með þeim sem minna hafa handa á milli, og ákvörðuð af borgaryfirvöldum. Manni kemur því á óvart að hér bætist allt í einu við upphæð sem ekki er gert ráð fyrir af pólitískri forystu borgarinnar, og að peningunum sé ætlað að greiða fyrir starfsemi leikskólans.

En það er ekki bara prinsippið sem vekur undrun, heldur einnig upphæðin sjálf. Hluti þeirra sem nota leikskólana er fátækt fólk – fólk sem ekki hefur mikið, ef þá nokkuð, ráðstöfunarfé eftir þegar búið er að borga reikningana (leikskólagjöldin þeirra á meðal). Fyrir þetta fólk eru fimm þúsund krónur umtalsverð upphæð. Því eru settir tveir slæmir kostir: Annað hvort að greiða og neita sér um eitthvað af því litla sem það þó veitir sér, eða þá að greiða ekki. Þeir sem velja síðari kostinn hafa þá tvo möguleika. Annars vegar þann að aðrir foreldrar borgi fyrir þjónustu sem börnin fá í skólanum. Þetta reynist mörgum manninum örðugt, því stolt fólks er óskert þó að fjárráð kunni að vera lítil. Hinn kosturinn er sá að taka börnin úr skólanum þá daga sem uppákomur eru (börnin væru þá “veik” heima þegar hinir fara í sveitaferðina, svo dæmi sé tekið). Þetta getur ekki síður verið erfitt ef ekki er hægt að fá aðra pössun. Manni virðist ömurlegt að láta fólk standa frammi fyrir þessum kostum í leikskólum borgarinnar.

Loks virðist undarlegt ef til er lagalegur grundvöllur fyrir þessari rukkun. Getur bara eitthvert félag verið sett á laggirnar í tengslum við skólastarf borgarinnar og farið að rukka foreldra barna í skólanum?

Í raun og sann er óeðlilegt að leikskólunum tengist starfsemi sem er þannig að foreldrar þurfa að greiða aukalega fyrir hana, ekki síst þar sem hún fer fram á skólatíma. Það er ekki eins og starfsemi skólans þurfi á þessum aukapeningum að halda, eins og börnin ráfi um í reiðileysi, því að starf í þeim skóla sem börnin mín hafa sótt er mjög gott. Það sama á áreiðanlega við flesta leikskólana. Þeim mun meiri synd að foreldrar skuli vera plagaðir árlega með þessu peningaplokki.

Anders Krisar

Bölvuð próf

2007-12-06T19:53:00.000Z

Verð að viðurkenna að ég er orðinn profoundly leiður á prófum! Alveg upp í kok. Og það er fyrir lífstíð. Ég vil gjarnan gera ritgerðir, seminör, fyrirlestra, greinar, bækur, en ekki, ekki, ekki próf.
Nú held ég út eitt ár í viðbót af þessum viðbjóði, og svo aldrei aftur fokking próf.

Jean-Loup Sieff, An English Bottom, 1969.